نقش «اتحادیه اروپا» در چشم‌انداز ژئوپولیتیکی «خاورمیانه»

ایرنا- مدرن دیپلماسی در تحلیل چشم‌انداز ژئوپولیتیکی جدید غرب آسیا آورده است که اتحادیه اروپا واقعا اگر می‌خواهد نقش مثبتی را میان ایران و کشورهای عربی در زمینه تسهیل ادغام منطقه‌ای ایفا کند، باید دیپلماسی مثبت خود را به کار گیرد و همکاری‌ها را تشویق کند.
گرگ پنس تحلیلگر این پایگاه خبری تحلیلی اروپایی معتقد است بهبود روابط میان ایران و کشورهای عربی در میان بحران‌های پیچیده خاورمیانه، یک تحول مهم است که می‌تواند منطقه را به سوی همکاری بیشتر و کاهش تنش‌ها سوق دهد.
این تغییر که عمدتا بر پایه واقع‌گرایی سیاسی و منافع مشترک استوار است، گامی حیاتی برای دستیابی به ثبات میان‌مدت بین ایران و دنیای عرب به حساب می‌آید زیرا منطقه‌ پیش از این درگیر رقابت‌های ایدئولوژیک و تنش‌های امنیتی بود.
این گزارش تصریح می‌دارد کشورهای منطقه اکنون به این نتیجه رسیده‌اند که همکاری در زمینه‌های اقتصادی، امنیتی و مقابله با تهدیدات مشترک می‌تواند برای هر دو طرف مفید باشد. در این زمینه، اتحادیه اروپا با تجربه وسیع خود در فرآیندهای دیپلماتیک می‌تواند از موقعیت خود به عنوان یک میانجی و تسهیل‌کننده استفاده کند.
مهم‌تر از همه، موضوع اصلی تنها اقدامات کشورهای منطقه‌ای نیست بلکه دخالت هوشمندانه اروپا در تبدیل این روند به یک همکاری پایدار است.
نویسنده با این ادعا که در طول یک قرن گذشته، روابط ایران و کشورهای عربی خلیج‌فارس با تنش‌های ایدئولوژیک و رقابت‌های منطقه‌ای همراه بود، تاکید دارد: اما در سال‌های اخیر، این روابط از رویارویی به همکاری برای دستیابی به منافع مشترک تغییر کرده است.
این تغییر در سیاست‌ها، به ویژه در زمینه امنیت منطقه‌ای و بحران‌های انسانی، ناشی از درک دو طرف از واقعیت‌های جدید منطقه‌ای است. هر دو طرف به این نتیجه رسیده‌اند که ادامه بحران‌ها و جنگ‌های منطقه‌ای تنها به نفع گروه‌های افراطی است. به ویژه در خلیج‌فارس، کشورهای عربی و ایران در حال یافتن راه‌هایی برای همکاری در زمینه امنیت دریایی، مقابله با تروریسم و امنیت انرژی هستند.
این گزارش می‌افزاید: با توجه به شرایط کنونی، اروپا می‌تواند نقش حیاتی در تسهیل همکاری و کاهش تنش‌ها میان ایران و کشورهای عربی ایفا کند و به عنوان یک تسهیل‌کننده فعال در فرآیندهای دیپلماتیک عمل کند نه فقط به عنوان یک ناظر بی‌طرف.
یکی از ابزارهای موثر اروپا در این زمینه، استفاده از مشوق‌های اقتصادی است زیرا ایران و کشورهای عربی به طور مداوم به دنبال جذب سرمایه‌گذاری‌های خارجی و تقویت روابط اقتصادی هستند.
نویسنده ضمن تاکید بر این نکته که در عمل سیاست فشار حداکثری ترامپ بر ایران موجب تشدید بی‌اعتمادی و تضعیف روندهای مثبت منطقه‌ای می‌شود، معتقد است اگر اروپا واقعا می‌خواهد ایران به طور فعال در ادغام منطقه‌ای با کشورهای عربی شرکت کند، باید از دیپلماسی مثبت استفاده و همکاری را تشویق کند. افزایش فشار تنها چالش‌های ایران را بیشتر و رویکردهای همکاری‌ گرایانه را تضعیف می‌کند.
در این شرایط، نقش تسهیل‌کنندگی اتحادیه اروپا، حیاتی می‌شود. واضح است که اگر اروپا بتواند به طور مؤثر از ظرفیت‌های خود استفاده کند، می‌تواند راه را برای صلح و توسعه پایدار هموار کند.