نگاه مثبت بازار سرمایه به آینده

گروه بورس- ۱۱۹۴ واحد رشد مجدد در ادامه ۹۵۱ واحد صعود روز شنبه و رسیدن شاخص کل به مرز ۴۸ هزار واحد تاثیر نتیجه انتخابات ریاست جمهوری بر بورسی است که در تاریخچه فعالیت‌های خود این‌گونه صعود‌های انفجاری را کم به یاد دارد. موج ایجاد شده در بازار سرمایه که از سوی کارشناسان و تحلیلگران، انتقاداتی را به دنبال داشته است هم حاوی امید است هم ترس از ریزش‌های شدید و بازگشت به مدار تکراری گذشته، چرا که برای هر علتی، ‌معلولی لازم است و صرف اینکه یک کاندیدا به پیروزی رسیده است نمی‌تواند رشد یک بازار را بی‌محابا و بدون کنترل کند.‌ حال بورس به این ورطه افتاده است در حالی که قیمت‌ها در بازارهای موازی با یک بازه افت و افزایش حرکت می‌کند. برای اینکه بدانیم این واکنش سهامداران و فعالان بازار سرمایه از کجا نشات گرفته است باید نگاهی کلان و موشکافانه به موضوع انداخت.

مدیرعامل یک کارگزاری با بیان اینکه بازار سرمایه از شرایط انتظار و سردرگمی خارج شده است، گفت: بازار سرمایه با نگاهی مثبت به آینده روند طبیعی خود را ادامه خواهد داد. شهریار شهمیری در گفت‌وگو با فارس ضمن اشاره به اینکه در بازار سرمایه فارغ از مسایل انتخاباتی شرایط انتظاری، سردرگمی و دغدغه‌های موجود تمام شده است، گفت: به همین دلیل بازار سرمایه روند طبیعی خود را طی خواهد کرد. این کارشناس بازار سهام با تاکید براینکه بورس نقش اساسی و انکارناپذیری در تولید ملی دارد، تصریح کرد: با توجه به بحث تحریم‌ها باید به تولید توجه بیشتری شود، بهترین محل برای حمایت از این بخش مهم بازار سرمایه است. شهمیری ادامه داد: هر کسی که به عنوان رییس‌جمهور این ملت انتخاب می‌شد، محکوم به حمایت از بازار سرمایه است‌ چرا‌که چاره‌ای جز حمایت از تولید و تامین سرمایه شرکت‌های تولیدی در جریان تحریم‌ها ندارد. مدیرعامل کارگزاری سهم‌آشنا با اشاره به حضور محمدرضا نعمت‌زاده، رییس ستاد انتخاباتی (حسن روحانی) در تالار معاملات بورس، خاطرنشان کرد: وی با حضور در تالار و ارایه دیدگاه‌ها نگاه بازار را نسبت به دولت احتمالی خود در آینده مطمئن کرد و بر حمایت از این بازار تاکید کرده بود. وی ادامه داد:‌ مطمئنا با شرایط به وجود آمده و انتخاب روحانی به عنوان رییس‌جمهور منتخب یازدهم کشور شرایط مبتنی بر حمایت و حرکت رو به‌ جلو رقم خواهد کرد. شهمیری با بیان اینکه بازار باید مواظب هیجانات نیز باشد، خاطرنشان کرد: به غیر از هیجانات روانی بازار باید مواظب پارامترهای تاثیرگذار غیر‌اقتصادی نیز باشد. وی با اشاره به انتقال سرمایه‌های بازارهای غیرمولد به بازار سرمایه (بورس)، گفت:‌ بازار طی روزهای آینده روند مثبتی را طی خواهد کرد، یادآور می‌شوم پیش از این تمام کاندیداهای ریاست جمهوری هم بر این امر که باید در شرایط تحریم بورس کشور که نماد رونق اقتصاد است، حمایت شود و تمام سیاست‌ها و اقدامات روی محور همین امر انجام پذیرد.
این رشد دستوری نیست
در این رابطه رییس کل اسبق بانک مرکزی و رییس اسبق شورای عالی بورس نیز درباره وضعیت فعلی بورس و آینده آن گفت: پیروزی روحانی در واقع به معنی این است که مردم کشورمان طرفدار اعتدال و تعامل در داخل و خارج و رویکرد علمی به تصمیم‌سازی و رعایت معیارهای کارشناسی هستند و این نوع رویکرد را مغایر با حفظ عزت کشور نمی‌دانند‌ بلکه آن را تقویت سربلندی ملک و ملت به شمار می‌آورند. سید محمد حسین عادلی ارزیابی خود را پیرامون واکنش مثبت بورس به این انتخاب، طی معاملات روز گذشته، چنین عنوان کرد: واکنش مثبت بورس به معنی آن است که بازار انتظارات مثبت از خود نشان داده است. بازار وقتی انتظارات مثبت دارد که کنشگران اقتصادی در تحلیل خود از آینده تصور می‌کنند که اوضاع کسب و کار بهبود پیدا می‌کند و ریسک‌ها کمتر و قابل کنترل می‌گردند و لذا وضع مالی بنگاه‌ها بهتر می‌شود. با بهتر شدن وضع بنگاه‌ها ارزش دارایی مالی و غیر مالی آنها نیز بالاتر می‌رود. وی ادامه داد: بنابراین سرمایه‌گذاران با پیش‌بینی آینده مثبت تمایل پیدا می‌کنند که بر تقاضای خود بیافزایند و همین قیمت‌ها و شاخص بورس را بالا می‌برد‌ البته این افزایش‌ها اغلب در کوتاه‌مدت دچار نوسان می‌شوند ولی در بلند‌مدت روند بهبود را دنبال می‌کنند. یک نکته مهمی که باید در اینجا متذکر شد این است که بهبود شاخص در چنین شرایطی بسیار متفاوت از زمانی است که برخی عناصر با دستور اداری صف خرید تشکیل می‌دهند و موجب بالا رفتن قیمت می‌شوند. رییس موسسه مطالعات اقتصادی و بین‌المللی روند، در خصوص نوع نگرش رییس‌جمهور دولت تدبیر و امید به حوزه مسایل اقتصادی به ویژه بورس گفت: با توجه به تجربه‌ای که از ایشان وجود دارد و نیز با توجه به برنامه‌های وی‌ به نظر می‌رسد برای اقتصاد و حل مشکلات اقتصادی جایگاه و اولویت ویژه‌ای در این دولت در نظر گرفته شده است. وی با اشاره به اینکه بازار سرمایه اکنون در وضعیتی قرار گرفته که نیازمند توجه و برنامه‌ریزی جدیدی است، در ارتباط با پیگیری سیاست‌های اصلاح‌طلبان برای گسترش بازار سرمایه در دولت جدید گفت: در سال‌های اخیر از بورس به عنوان یک ابزار سیاسی استفاده شده است. اغلب از رشد شاخص بورس به جای اعلام نرخ رشد اقتصادی نام برده می‌شد که کار درستی نبوده است‌ حال آنکه بورس ما هنوز نمی‌تواند نمایندگی کل اقتصاد کشور را برعهده بگیرد و بازار سرمایه در شرایطی نقشی مهم در تعمیق مالی اقتصاد ایفا می‌کند که هنوز برای ایفای چنین نقشی جای کار زیادی وجود دارد‌ بنابراین به نظر می‌رسد بازار سرمایه در آینده رشد خود را به طور واقعی ادامه خواهد داد.
جلوگیری از شکل‌گیری حباب
همچنین شاهین شایان‌آرانی‌، تحلیلگر بازار سرمایه‌ پیرامون این وضعیت اعتقاد دارد که با پیروزی روحانی در انتخابات، دورنمای مثبتی نسبت به آینده اقتصاد ایران ایجاد شد و همین امر بر انتظارات آتی پیرامون بهبود فضای اقتصادی دامن زده است. در عین حال هیچ تغییری در ماهیت متغیرهای اقتصادی رخ نداده و روند صعودی بازار به نوعی تنها ناشی از انتظارات آتی است.
وی در این مصاحبه با نمابورس در پاسخ به سوالی پیرامون اینکه وضعیت موجود تا چه زمانی می‌تواند ادامه پیدا کند، اظهار داشت: هیچ‌گونه پیش‌بینی در این زمینه نمی‌توان ارایه داد چرا‌که بازار بورس ایران همانند بسیاری از کشورهای درحال توسعه تحت تاثیر عوامل اقتصادی و غیر‌اقتصادی بسیاری است که برخی از این عوامل تاثیرات غیر‌خطی را بر بازار می‌گذارند و به این ترتیب نمی‌توان قالبی را برای تخمین دقیق روند آتی بازار ارایه کرد.
این تحلیلگر بازار سرمایه در عین حال اعتقاد دارد درصورت اتمام روند صعودی کنونی باز هم درصورت معرفی کابینه قوی اقتصادی از جانب روحانی باید منتظر تشدید انتظارات آتی پیرامون بهبود وضعیت اقتصادی و در نتیجه موج صعودی دیگری در بورس تهران بود. وی در عین حال خاطر‌نشان کرد که در این وضعیت نهاد ناظر بازار باید روند جاری را مدیریت کند تا در غیاب تغییرات واقعی در متغیرهای اقتصادی، قیمت سهام به سمت حبابی شدن حرکت نکند.
احتمال شاخص ۷۰ هزار واحدی
درباره ادامه روند بازار سرمایه یک کارگزار بورس علت افزایش بی‌سابقه بورس تهران و هجوم سهامداران به خریداری سهام شرکت‌های بورسی را تشریح کرد و گفت: در صورت لغو تحریم‌ها شاخص بورس به ۷۰ هزار واحد نیز می‌رسد. حسین خزلی خرازی، مدیر‌عامل کارگزاری بانک تات در گفت‌وگو با ایسنا، علت رکوردشکنی‌های شاخص بورس را تشریح کرد و توضیح داد: همه اذعان دارند که اقتصاد کشور ذاتا از لحاظ درونی مشکلی ندارد و اگر بپذیریم که بزرگ‌ترین بنگاه‌های اقتصادی شامل پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها، سنگ آهنی‌ها، فولادی‌ها و بخش‌های ساختمانی و ۹۰ درصد بنگاه‌های سیمانی در بورس حضور دارند، همه این بنگاه‌ها ذاتا تولید‌کننده هستند و فروش و صادرات مطلوبی در سال ۹۱ داشته و برای سال ۹۲ پیش‌بینی‌های خوبی ارایه کرده‌اند.
وی افزود:در این میان تنها صنعت خودرو در کشور به دلیل رشد تمام شده قیمت خودرو و عدم امکان واردات، با مشکلاتی در سال گذشته مواجه بوده است ولی غیر از آن تمام صنایع بورسی از وضعیت مطلوبی برخوردار بوده‌اند. وی مشکل اول کشور را روابط بین‌الملل و تحریم‌ها دانست و عنوان کرد: انتظاری که فعالان بازار سرمایه دارند و احساسی که در این دو روز داشته‌اند این است که با این انتخاب، مشکلات روابط بین‌الملل به سمت مطلوبی پیش رود بنابراین اگر مشکلات روابط بین‌الملل کاهش یابد، تمام شرکت‌ها و بنگاه‌ها می‌توانند فروش‌های خوبی داشته باشند و حاشیه سود بیشتری کسب کنند. این فعال با‌سابقه بورس تهران عنوان کرد: این در حالی است که ممکن است انتظار بازار هیجانی باشد ولی مبتنی بر این تحلیل است که در صورت رفع تحریم‌ها، عمده صنایع بورسی می‌توانند فروش‌های واقعی داشته باشند. به گفته دبیر کل سابق کانون کارگزاران، ممکن است تا ماه آینده میانگین P/E بازار افزایش‌ یابد ولی این امر مبتنی بر انتظار رشد سودآوری بوده و این رشد واقعی است. وی در مورد روند افزایشی شاخص بورس گفت: در شرایط مثبت و ایده‌آل و لغو تحریم‌ها شاخص بورس تهران تا پایان امسال به ۷۰ هزار واحد می‌رسد همچنین از لحاظ داخلی نیز روی کار آمدن تیم منسجم‌تر با برنامه‌های جدی‌تر اقتصادی منجر به افزایش رونق بورس خواهد شد.