واکنش سیاسی بورس

گروه بورس- روز سیاه بورس با ریزش ۱۲۰۸ واحدی شاخص کل و کاهش ۵ هزار میلیارد تومانی ارزش معاملات به پایان رسید و همانند همیشه انگشت اتهام به سوی رفتار هیجانی سهامداران حقیقی نشانه رفت. اینکه هیجان در بازار سهام وجود دارد بر کسی پوشیده نیست اما آیا نباید اداره‌کنندگان این بازار و به خصوص حقوقی‌ها در شرایط متزلزل وارد عمل شوند تا بازار از دست نرود؟ جالب آنکه اظهارنظر‌های انجام گرفته نیز فقط به سمت سهامداران حقیقی نشانه رفته است. در این‌گونه زمان‌ها حقوقی‌ها به عنوان معامله‌گرانی که خود از جمله بازیگران اصلی و بزرگ بازار هستند نقش‌های خود را در حمایت از بازار سهام همانند مدیران اجرایی آن فراموش می‌کنند و دیگرانی را مقصر ریزش‌ها می‌دانند که در مواقع رشد و ثبت رکوردهای مثبت و تاریخی جایگاهی برای آنان قائل نیستند. به هر ترتیب تازه‌ترین تحلیل‌های کارشناسان بازار سهام که وضعیت این بازار در روزهای بعد از توافق تمدید مذاکرات هسته‌ای و چشم‌انداز بازار از موارد اصلی آن است را در ادامه می‌خوانید. در این میان یک کارگزار ضمن تحلیل حال و گذشته بازار سهام و تاکید بر لزوم چتر حمایتی دولت و مجلس از طریق تصویب بودجه منطقی و حل ابهامات صنایع گفت: با تکیه بر تجربه سال‌ها فعالیت قاطعانه می‌گویم شرایط امروز حاکم بر بورس کاملا گذراست. فردین آقابزرگی در گفت‌وگو با بورس‌پرس اظهار داشت: تصور همگان این بود که تعلیق و ادامه مذاکرات به نوعی ایجاد تفاهم برای حصول به نتیجه‌ای مشخص بوده و می‌تواند به هدفمند کردن مذاکرات کمک کند اما افزایش انتظارات فعالان و ایجاد تلاطم توسط برخی سوءاستفاده‌کنندگان در روزهای یکشنبه و دوشنبه موجب شد تا نتیجه مذاکرات دیروز باب طبع سرمایه‌گذاران نباشد چراکه برخلاف واقعیت عده‌ای گمان می‌کردند تحریم‌ها یکسره برداشته می‌شود. وی ادامه داد: این درحالی است که بازار هوشمند به درستی می‌داند که طی ماه‌های آینده هم علاوه بر کسب نتیجه‌ای مثبت اتفاق منفی خاصی در فعالیت شرکت‌ها و صنایع و ورود و خروج نقدینگی رخ نخواهد داد. طرف غربی هم که اقدام به مانور سیاسی پررنگی کرده به خوبی می‌داند ایران نسبت به دو سال گذشته نه تنها چیزی را از دست نداده بلکه می‌تواند به خوبی از گذر زمان استفاده کند. وی افزود: به همین علت ادامه مذاکرات به نفع ما و در راستای سیاست‌های مدنظر مسوولان است چراکه طرف غربی برخلاف تهدیدهایی که کرده بود حاضر به ادامه مذاکرات و رفع ابهامات شده است. مدیرعامل کارگزاری بانک آینده با اعلام اینکه بازار در صورت کسب توافقی همه‌جانبه هم با شوک مواجه می‌شد، خاطرنشان کرد: برآیند فعالیت سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی در روزهای گذشته نشان می‌دهد اکثر فعالان با علم به ادامه مذاکرات و وجود ریسک اقدام به خرید سهام کرده و منتظر متعادل شدن بازار هستند بنابراین به نظرم بازار درشرایط کنونی به حمایت‌هایی چون صندوق توسعه بازار نیاز ندارد و باید اجازه داد تا طی روزهای آینده به تعادل طبیعی برسد. آقابزرگی در پاسخ به این سوال که با این اوصاف بازار سهام با چه تحولاتی در آینده مواجه خواهد شد، توضیح داد: درحالی لازم است تا چتر حمایتی دولت و مجلس از طریق اقداماتی چون تصویب بودجه‌ای منطقی و حل ابهامات صنایع پتروشیمی و سنگ‌آهن گسترده شود که با تکیه بر تجربه سال‌ها فعالیت در بازار سرمایه قاطعانه می‌گویم شرایط حاکم بر بورس کاملا گذراست. وی ادامه داد: در پی افت قیمت‌ها در هشت ماه گذشته و نزول نسبت P/E بازار از ۵/۷ به پنج مرتبه و حتی کمتر از پنج، اصلاحات لازم برای بازار رخ داده و نیازی به اصلاح مجدد نخواهد بود. بنابراین با در نظر گرفتن ظرفیت‌ها و امکانات صنایع و شرکت‌ها و برنامه خروج از رکود توسط دولت، طی روزها و هفته‌های آینده اوضاع بازار سهام عادی و متعادل خواهد بود و شرکت‌های ارزنده بار دیگر مورد توجه قرار می‌گیرند.
تغییر رویکردها
بازارسرمایه بعد از خالی کردن واکنش‌ها در چند روز، مجددا به مدار طبیعی خود باز خواهد گشت. سعید اسلامی بیدگلی اظهار داشت: از چند روز قبل از اعلام مواضع و نتیجه مذاکرات وین در روز گذشته، پیش‌بینی می‌شد که بازار سرمایه به تمدید مذاکرت بیشتر نظر دارد تا حصول توافق نهایی که این اتفاق رخ داد اما در روزهای یکشنبه و دوشنبه حجم اخبار امیدوارکننده موجب رویکردی کاملا مثبت در تصمیم‌گیری‌های اکثر فعالان شد که درست نبود. وی ادامه داد: بنابراین درحالی مواضع رییس‌جمهور نشان از مثبت بودن نتیجه حاصله دارد و اکثر مسوولان هم واکنش‌های مثبتی داشته‌اند که به نظر می‌رسد واکنش‌های منفی بازار در چند روز آینده خالی شود و شرایط بازار مجددا در مدار طبیعی قرار گیرد. اسلامی بیدگلی خاطرنشان کرد: دراین میان شاید ضعیف شدن موضوع آمریکا در ماه‌های آینده منجر به بروز برخی نگرانی‌ها شود اما باتوجه به سخنان شب گذشته ظریف مبنی بر تلاش برای حصول نتیجه در حداکثر چهار ماه، می‌توان نتیجه گرفت که آینده بازار با تعادل در عرضه و تقاضا همراه خواهد بود. وی گفت: اگر شاخص بورس هم به کانال ۷۴ هزار واحدی نزول کند، ناشی از اثر مسایل هسته‌ای نخواهد بود.
نگاه واقع‌بینانه
در همین حال یک کارشناس ارشد بازارهای مالی و پولی با بیان اینکه نتیجه حاصله از مذاکرات وین یک گام به جلو تلقی می‌شود،گفت: طی هفت ماه آینده متغیرهای بازارسرمایه به‌جای مسایل هسته‌ای به‌طور عمده تحت تاثیر عوامل داخلی و اقتصادی خواهد بود. علی رحمانی با اشاره به نتایج به دست آمده در مذاکرات وین اظهار داشت: احتمال تمدید مذاکرات قابل پیش‌بینی بود و اغلب صاحب‌نظران معتقد به ادامه مذاکرات در فضایی بهتر برای حل همه‌جانبه مسایل بودند بنابراین نتیجه حاصله یک گام به جلو تلقی می‌شود و باتوجه به رضایت همه طرف‌های مذاکره، به معنای عقب‌نشینی و شکست نیست. وی با تاکید بر لزوم حفظ نگاه واقع‌بینانه به مسایل و رویدادها از سوی فعالان بازار ادامه داد: با این شرایط می‌توان گفت طی هفت ماه آینده متغیرهای بازار سرمایه عمدتا متاثر از مسایل هسته‌ای نخواهد بود بلکه تحت تاثیر عوامل داخلی و اقتصادی خواهند بود. رحمانی افزود: بنابراین در صورت ارایه بودجه‌ای مناسب از سوی دولت و رفع ابهامات و ثبات قیمت نفت، وضعیت بازار سرمایه بهتر هم خواهد شد. با این حال به دلیل ضعیف شدن موضع طرف آمریکایی، باید منتظر چگونگی حل مسایل از آن طرف بود.
پایان هیجان‌ها
از سویی دیگر یک کارشناس بازار سرمایه با بیان اینکه واکنش سهامداران بازار سرمایه به مذاکرات وین حرکتی هیجانی است، گفت: در روزها و هفته‌های آینده اوضاع بازار سهام عادی و متعادل می‌شود. امید احمدی در گفت‌وگو با تسنیم گفت: واکنش سهامداران بازار سرمایه به مذاکرات وین حرکتی هیجانی است و در روزهای آینده بورسی دوباره به تعادل باز می‌گردد. این کارشناس بازار سهام افزود: در روزهای گذشته برخی از سهامداران حقیقی و حقوقی با پذیرفتن ریسک بیشتر وارد بازار سرمایه و خرید سهام شدند که انتظارات آنها برآورده نشد و حالا منتظر متعادل شدن بازار هستند. وی درخصوص نتایج مذاکرات وین گفت: باید به این رویداد از این جهت نگاه شود که ایران بر مواضع خود اصرار دارد و این موضع نیز باعث شده تا مذاکرات بار دیگر تمدید شود تداوم مذاکرات به این معناست که دو طرف مذاکره به دنبال رسیدن به توافق نهایی هستند. این کارشناس بازار سهام با تاکید بر اینکه در روزها و هفته‌های آینده اوضاع بازار سهام عادی و متعادل می‌شود، گفت: سهام شرکت‌های ارزنده دوباره مورد اقبال خریداران قرار خواهد گرفت و شرایط متعادلی را در بورس شاهد خواهیم بود.
در انتظار تعادل
افزون‌بر این مدیرعامل تامین سرمایه نوین علت افت سنگین بورس را تشریح و وضعیت آینده بازار را پیش‌بینی کرد. ولی نادی قمی، مدیرعامل تامین سرمایه نوین در گفت‌وگو با ایسنا علت افت سنگین بورس را رفتار هیجانی سهامداران دانست و گفت: رفتار سهامداران هیجانی است زیرا اتفاق خاصی در بورس تهران رخ نداده است. این فعال بازار سرمایه تصریح کرد: البته بخشی از این رفتارها ناشی از غنی نبودن فرهنگ سهامداری بوده و بخش دیگر آن به ساختار اقتصادی و نیز محدودیت‌های موجود در بورس تهران مانند دامنه نوسان و حجم مبنا مربوط است که این عوامل باعث ایجاد صف‌های خرید و فروش در بازار سرمایه می‌شود. وی به پیش‌بینی وضعیت بازار در ماه‌های آینده پرداخت و گفت: آنچه که باعث می‌شود تا درآمد شرکت‌های بورسی در ماه‌های آینده به سمت بیشترشدن سوق پیدا کند، قیمت‌های جهانی و تثبیت نرخ ارز است که با توجه به کسری بودجه‌ای که برای دولت پیش‌بینی می‌شود و تورم موجود باید نرخ ارز افزایش یابد؛ از سوی دیگر امیدی به قیمت‌های جهانی و کاهش قیمت نفت و مواد خام نیست بنابراین تا پایان سال امید نمی‌رود تغییر جدی در این حوزه ایجاد شود. مدیرعامل تامین سرمایه نوین خاطرنشان کرد: بنابراین افزایش مبلغ فروش شرکت‌ها در گرو تغییر قیمت دلار است و اگر تفاهم جدید سیاسی باعث شود تا موانع فروش شرکت‌های پتروشیمی برداشته شود و هزینه معاملات کاهش یابد، انتظار می‌رود که سودآوری شرکت‌های بازار سرمایه و ناشران بورسی رشد کند. نادی قمی اضافه کرد: بنابراین پیش‌بینی می‌شود که بازار سرمایه تا پایان سال روند متعادلی در پیش بگیرد و با رشد و افت سنگین مواجه نشود.