پالایشی یکم، گزینه‌ای برای سرمایه‌گذاری بلندمدت

پس از آنکه پالایشی یکم چندین روز پیاپی را در محدوده منفی سپری کرده بود، روز گذشته بالاخره توانست رنگ سبز را به خود ببیند. با این حال هنوز هم سرمایه‌گذاران صندوق پالایشی یکم در زیان هستند و با این وضعیت، بعید است که عرضه ETF بعدی دولت با استقبال مواجه شود. در همین حال با توجه به قیمت‌گذاری پتروشیمی‌ها و بهبود احتمالی وضعیت صادرات در سال آینده کارشناسان بازار سرمایه به سهامداران این نماد توصیه می‌کنند به سبد پالایشی خود به عنوان یک سرمایه‌گذاری بلندمدت نگاه کنند. روز گذشته سهام شرکت پالایش نفت اصفهان پس از ۱۰ روز رنگ رشد را دید و با اقبال خوبی مواجه شد. این نماد همسو با رشد شاخص کل و هم‌گروهی‌هایش قدم برداشت. در پایان معاملات دیروز بورس سهام شرکت پالایش نفت اصفهان با رشد پنج درصدی مواجه شد و میان نمادهای پرتراکنش قرار گرفت. شپنا هم پس از ۱۰روز متوالی افت قیمت بالاخره با افزایش قیمت روبه‌رو شد. این نماد پس از دقایقی به صف خرید ۱۲۰میلیونی نشست. سپس این صف بر خریداران عرضه شد. پس از آن دوباره صف خرید شکل گرفت و معاملات روز گذشته خود را با صف خریدی حدود ۵۰ میلیون خاتمه داد. روز گذشته گروه فرآورده‌های نفتی یکدست سبزپوش بودند. شپنا ششمین نمادی بود که در رشد شاخص کل تاثیرگذار بود. گفتنی است سهام شرکت پالایش نفت اصفهان در آخرین معاملات خود، عدد ۸۴۰/۱۳ ریال را ثبت کرد. به گزارش اقتصادآنلاین با دست به دست شدن ۳۳۵میلیون برگه سهم، این نماد امروز را با همان قیمت ۸۲۰/۱۳ ریال آغاز می‌کند. در همین حال ارزش معاملات روز گذشته «شپنا» هم به رقم ۴۶۴میلیارد تومان رسید. همچنین ۹۵ درصد از سهام شرکت پالایش نفت اصفهان را حقیقی‌ها و ۵ درصد را حقوقی‌ها خریداری کردند. از طرف دیگر ۲۸۵ میلیون برگه سهم (۸۵درصد) را اشخاص حقیقی و ۵۰ میلیون سهم (۱۵درصد) را کدهای حقوقی به فروش رساندند. به دلیل قرار گرفتن این نمادها در صندوق پالایشی یکم، این صندوق نیز در روز گذشته با رشد مواجه شد.
پتانسیل رشد
حسن رضایی‌پور کارشناس بازار سرمایه بیان کرد: با توجه به تبلیغاتی که در زمان عرضه پالایش انجام شد، همانند دارایکم، اکثر مشارکت‌کنندگان سرمایه‌گذاران خرد بودند که سرمایه‌های خود را از بانک‌ها وارد این ETF کردند. وی اضافه کرد: با در نظر گرفتن اتفاقات بازار سرمایه و سقوط ارزش سهام پالایشی‌ها، طبیعتا مردمی که با روند‌های بازار سرمایه آشنایی نداشتند، قبل از سایرین اقدام به فروش کردند و از آنجا که بخش عمده سهامداران «پالایش» جزو همین اشخاص بودند، پالایش اقبالی نداشت. رضایی‌پور افزود: به ‌منظور بهبود روند این ETF، حتما باید بازارگردانی برای سهم تعیین کرد که دغدغه‌های سرمایه‌گذاران هم کاهش یابد. همان‌طور که ملاحظه می‌کنید، پالایش خیلی کمتر از ارزش ذاتی معامله می‌شود و به نسبت سایر صندوق‌های سرمایه‌گذاری، برای خرید جذاب است اما با توجه به نگرانی‌ها و ترس سرمایه‌گذاران خرد، پالایش رشد نکرده و بالعکس افت داشته است. رضایی‌پور در گفت‌و‌گو با بورس‌نیوز تاکید کرد: به ‌هر حال گروه پالایشی با توجه به افزایش قیمت فرآورده‌های نفتی، پتانسیل رشد سودآوری دارد و شخصا معتقدم پالایش گزینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری بلندمدت خواهد بود.
خدشه‌دار شدن اعتماد سهامداران
این کارشناس بازار سرمایه تصریح کرد: این روش تامین مالی دولت از بازار سرمایه در کوتاه‌مدت، نگرانی‌هایی به بازار القا کرده و اعتماد سرمایه‌گذاران خرد به این بازار خدشه‌دار شده است. او افزود: برای ترمیم اعتماد سرمایه‌گذاران باید حقوقی‌های بازار ترغیب به سرمایه‌گذاری در این صندوق‌ها شوند و ایجاد انگیزه در حقوقی‌ها هم البته اتفاقی نیست که به‌ سرعت قابل انجام باشد ولی می‌توان اقداماتی در راستای حمایت از صندوق‌های دولتی و جذابیت «پالایش» برای فعالان بازار سرمایه انجام داد تا اگر دوباره دولت قصد تامین مالی از بازار سرمایه را داشت، فعالان بازار سرمایه مشارکت لازم را داشته باشند. این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: به‌ هر حال دولت با عرضه سهام خود در قالب دو ETF «دارایکم» و «پالایش»، برای پوشش هزینه‌های خود تامین مالی کرده و احتمالا منابع مالی کافی برای حمایت از این صندوق‌ها ندارد اما حمایت لزوما به معنای تزریق منابع پولی نیست.
دولت ابزار‌هایی در اختیار دارد که می‌تواند این ابزار‌ها را به‌ عنوان مشوق به فعالان بازار سرمایه پیشنهاد دهد و از «پالایش» و سایر صندوق‌های خود حمایت کند. رضایی‌پور خاطرنشان کرد: برای مثال اگر شرایطی فراهم می‌شد که بانک‌ها یونیت‌های این صندوق‌ها را خریداری کنند و بتوانند به ‌جای وجه نقد، این یونیت‌ها را نزد بانک مرکزی ذخیره کنند شکی نیست که دولت برای جبران کسری بودجه سال بعد هم سراغ این بازار خواهد آمد اما برای موفقیت این روش تامین مالی، دولت باید در شیوه و زمان‌بندی عرضه سهام خود تجدیدنظر کند.
ضرر ۲۰ درصدی خریداران پالایشی یکم
سیدفرهنگ حسینی دیگر کارشناس بازار سرمایه هم با اشاره به زیان کنونی پالایشی یکم گفت: برنامه دولت برای فروش سهام در سال آینده و حجم قابل توجه عرضه‌ها ریسک دیگری بر بازار تحمیل کرده است. وی در گفت‌وگو با فارس در مورد شرایط این روزهای بازار سرمایه نیز اظهار کرد: بازار در ماه گذشته روند باثباتی داشت و با رشد نسبی همراه بود و یکی از بهترین عملکرد را بین بازارهای مختلف داشت. گزارش‌های ماهانه شرکت‌ها حاکی از بهبود قیمت فروش شرکت‌ها و به تبع آن انتظار برای رشد سودآوری است. وی افزود: از سوی دیگر قیمت‌های جهانی با رشد مناسبی همراه بوده است و رشد نفت‌، فلزات و محصولات پتروشیمی محرکی برای رشد گروه‌های مختلف بازار بوده است. از سمت دیگر حجم معاملات در وضعیت مناسبی است. این کارشناس بازار سرمایه تصریح کرد: با وجود ثبات نسبی اما بازار تحت تاثیر چند ریسک اساسی قرار دارد؛ اولین ریسک، توقف عرضه سهام مستقیم عدالت از حدود ۴۰ روز پیش است که سبب انباشت تقاضای فروش شده که می‌تواند به فشار فروش سنگین در نمادهای شاخص‌ساز منجر شود. از سوی دیگر وضع دستورالعمل‌های قیمت‌گذاری در محصولات مختلف و تغییرات قیمت‌گذاری سبب کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران به بازار شده است. حسینی خاطرنشان کرد: از سوی دیگر چشم‌انداز قیمت دلار شفاف نیست و بانک مرکزی سیاست مشخصی در مورد برنامه مدیریت قیمت دلار اعلام نمی‌کند. این موضوع سبب ابهام در عمده بخش‌های اقتصادی و از جمله بازار بورس شده است.
دلار از اوج خود بیش از ۲۰ درصد کاهش داشته است و در عین حال، تا ۲۰ درصد پایین‌تر از قیمت‌های فعلی را نیز به خود دیده است. این کارشناس بورسی معتقد است برنامه دولت برای فروش سهام در سال آینده و حجم قابل توجه عرضه‌ها ریسک دیگری را بر بازار تحمیل کرده است. حسینی عنوان کرد: در دومین عرضه صندوق قابل معامله بورسی (پالایشی یکم یا دارا دوم ETF دولت) شاهد زیان بیش از ۲۰ درصدی سرمایه‌گذاران از روز بازگشایی هستیم. این موضوع سبب نگرانی در میان سهامداران و سرمایه‌گذاران تازه‌وارد و به طور عمده خرد شده است. وی افزود: سهامی که با تخفیف ۳۰ درصدی به صندوق پالایشی یکم داده شده، اکنون با ۲۰ درصد زیان معامله می‌شود که نشان‌دهنده نصف شدن سهام پالایشی‌ها از شهریورماه تاکنون است. این موضوع اعتماد سرمایه‌گذاران را تحت تاثیر قرار داده و سمت فروش را در کلیت بازار تقویت کرده است.
فشار عرضه‌ها بر بازار
این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: با این وصف به نظر می‌رسد بازار دیگر روند صعودی ماه‌های ابتدایی سال را نخواهد داشت و روند بازار نوسانی خواهد بود. حسینی همچنین اظهار داشت: در سهام عدالت، دارندگان غیرمستقیم یا به عبارت دیگر سهامداران شرکت‌های استانی، با معضل صف فروش در عمده نمادهای استانی و عدم بازارگردانی روبه‌رو هستند و عملا امکان فروش سهام خود را ندارند. محدودیت‌های وضع‌شده در خصوص فروش سهام دارندگان مستقیم سهام عدالت که عملا مالک شرکت‌ها شده‌اند، سبب انباشت تقاضای فروش در کارگزاری شده است. به گفته این کارشناس اقتصادی،‌ با این حال، راهکارهایی از سوی سازمان بورس برای ایجاد تقاضای سهام عدالت عرضه‌شده اندیشیده شده تا امکان نقدشوندگی برای عرضه‌کنندگان و فروشندگان سهام عدالت بدون کاهش قیمت قابل توجه ایجاد کند. به صورت نسبی، قیمت پرتفوی سهام عدالت در گروه‌های فلزی و پتروشیمی وضعیت مناسبی دارد ولی قیمت پالایشی‌های آن همچنان در حال اصلاح است. در مجموع، بازار وضعیت متعادلی دارد و سهام عدالت نیز وضعیت متعادلی دارد. پیشنهاد می‌شود افرادی که نیاز به نقدینگی ندارند، سهام خود را حفظ کنند.