پتانسیل خودکفایی ۱۰۰ درصدی برنج در کشور

مهر- به گفته مسوولان و کارشناسان حوزه کشاورزی، پتانسیل خودکفایی برنج به عنوان دومین محصول استراتژیک کشور با اتخاذ برخی سیاست و راهکارها وجود دارد. برنج دومین غله پرمصرف در سبد غذایی مردم ایران بوده که بعد از گندم مهم‌ترین تامین‌کننده کالری است. رسیدن به خوداتکایی ۱۰۰ درصدی در این محصول از جمله سیاست‌های وزارت جهاد کشاورزی است. سهم برنج در امنیت غذایی کشور غیرقابل انکار است.
بنابر آمار سالانه ۳ میلیون تا ۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تن برنج مورد نیاز کشور است که با احتساب تولید داخل ۵۰۰ تا ۷۰۰ هزار تن کسری نیاز کشور باید از طریق واردات تامین شود که متاسفانه در برخی سال‌ها به بهانه‌های مختلف واردات بیش از این میزان است.
رییس موسسه تحقیقات برنج کشور گفت: براساس آمار اعلامی سرانه کنونی مصرف برنج حدود ۳۴ کیلوگرم است که نسبت به متوسط مصرف دنیا کمتر است. براساس سند امنیت غذایی سرانه مصرف برنج باید به حدود ۲۸ کیلوگرم برسد.
حسینی سطح خوداتکایی برنج کشور را حدود ۷۰ درصد اعلام کرد و افزود: تولید شلتوک بین ۳ و ۲ دهم تا ۳ و ۶ دهم میلیون تن بوده که معادل ۲ تا ۲ و نیم میلیون تن برنج سفید است. در تلاشیم سهم ۳۰ درصدی برنج را در داخل تامین کنیم.
مسعود اسدی مدیرعامل مجمع ملی هماهنگی تشکل‌های بخش کشاورزی گفت: در استان‌های شمالی پتانسیل و ظرفیت تولید برنج وجود دارد و از طرفی همه ساله در فصل تابستان برای ایجاد صنایع برق بخش اعظم آب پشت سدها رهاسازی می‌شود، از این رو با اعمال مدیریت علمی و صحیح و بهبود روش‌های زراعی می‌توان کشت برنج را در سراسر کشور با استفاده از نیروگاه‌های برق‌آبی انجام داد.
اسدی ادامه داد: در استان خوزستان میلیاردها متر‌مکعب آب در سال برای تولید برق در تابستان رها می‌شود که اگر در کنار تولید برق و رهاسازی آب کشت اصولی برنج صورت بگیرد، امکان رسیدن به خودکفایی یا خوداتکایی قابل اطمینان وجود دارد.
مدیرعامل مجمع ملی هماهنگی تشکل‌های بخش کشاورزی افزود: با استفاده از بذرهای جدید به ویژه خشکه‌کاری برنج در اکثر استان‌ها می‌توان مصرف آب در واحد سطح را به طور چشمگیری کاهش داد، لذا وزارت جهاد در این خصوص باید برنامه مدون داشته باشد، چراکه ذائقه برنج مردم به برنج‌های ایرانی متمایل است‌.
عطااله ‌هاشمی عضو شورای هماهنگی تشکل‌های بخش کشاورزی گفت: اگر وزارت جهاد حمایت‌های مالی از کشاورزان و تحقیقاتی را در کنار یکدیگر داشته باشد تا کشاورزان را نسبت به تولید برنج‌های پرمحصول با راندمان بالا قانع کند، خودکفایی حاصل خواهد شد. به گفته او، با اجرای کشت قراردادی و فراهم کردن الزامات و افزایش تولید برنج‌های پرمحصول امکان رسیدن به خودکفایی وجود دارد.
هاشمی ادامه داد: سال گذشته یکی از تعاونی‌ها اقدام به کشت قراردادی برنج با اعضای خود کرد و از طرفی دولت وعده خرید تضمینی برنج را داده بود که متاسفانه این امر محقق نشد و در نهایت این امر منجر به عدم اعتماد کشاورزان و گرفتاری شرکت‌های تعاونی شد.
عضو شورای تشکل‌های بخش کشاورزی گفت: با توسعه کشت ارقام پرمحصول و اجرای کشت قراردادی امکان رسیدن به خودکفایی برنج وجود دارد. قاسم پیشه‌ور رییس اتاق اصناف کشاورزی گفت: ظرفیت تولید ۲ میلیون و ۲۰۰ تا ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تن برنج و با احتساب کشت رتون ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار تن برنج در سه استان شمالی وجود دارد.
به گفته او، با احتساب سرانه مصرف و ذخایر استراتژیک، باید سالانه ۵۰۰ تا ۷۰۰ هزار تن برنج وارد کشور شود، این در حالی است که سال گذشته بنابر آمار رسمی بیش از یک میلیون و ۷۰۰ هزار تن و با احتساب واردات غیررسمی ۲ میلیون تن وارد کشور شد که همین امر موجب شد برنج زیادی در انبارها باقی بماند.
پیشه‌ور با بیان اینکه واردات بی‌رویه برنج تولید داخل را دچار چالش کرده است، افزود: اگر دولت ۵۰ درصد منابعی که در اختیار تجار خارجی قرار می‌دهد را به بخش حمایت از کشاورزان داخلی تخصیص دهد، بدون افزایش سطح زیرکشت با ارتقای عملکرد در واحد سطح امکان خودکفایی برنج وجود دارد.
رییس اتاق اصناف کشاورزی گفت: دلالان به بهانه کاهش قدرت خرید مردم با واردات بی‌رویه آسیب جدی به تولید داخل وارد کردند، در حالی که پتانسیل تولید و خودکفایی در استان‌های شمالی به سهولت وجود دارد.