پرچم دست دولتی‌ها

گروه اقتصادی- بانک مرکزی در گزارشی جزییات ارقام عمده پولی تا پایان دی‌ماه سال‌جاری را منتشر کرد که این گزارش حاکی از رشد ۲۷ درصدی نقدینگی، طلب ۱۱۱هزار میلیارد تومانی بانک‌ها، رشد ۶/۱۸۱ درصدی بدهی بانک‌های دولتی به بانک مرکزی و کاهش ۴۷ درصدی بدهی بانک‌های خصوصی است.
در گزارش متغیرهای پولی و بانکی بانک مرکزی، در بخش خلاصه دارایی‌ها و بدهی‌های بانک‌ها بدهی بخش دولتی به بانک‌های تجاری که شامل بانک‌های تجاری دولتی می‌شود به ۳۱ هزار و ۸۰ میلیارد تومان رسیده که از این میان سهم دولت ۲۹ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان و شرکت‌ها و مؤسسات دولتی یک‌هزار و ۸۸۰ میلیارد تومان است.
در حالی که بدهی بانک‌های تخصصی ۵/۲ درصد و بدهی بانک‌های غیردولتی و موسسات اعتباری ۷/۴۷ درصد به بانک مرکزی کاهش داشته، در ۱۰ ماهه امسال بدهی بانک‌های تجاری دولتی ۶/۱۸۱ درصد رشد کرده است.
بدهی بانک‌های تجاری (دولتی) به بانک مرکزی برخلاف روند کاهشی در متغیر کلی، ۶/۱۸۱ درصد رشد داشته و به ۱۶ هزار و ۶۴۰ میلیارد تومان رسیده است. اینکه این بدهی ناشی از چیست، هنوز از سوی مسوولان بانک مرکزی اعلام نشده است.
مجموع سپرده‌های بخش غیردولتی نزد بانک‌های دولتی ۱۶۰ هزار و ۵۲۰ میلیارد تومان بوده که ۸/۱۵ درصد رشد نشان می‌دهد و از این میان سهم سرمایه‌گذاری مدت‌دار ۱۲۴ هزار و ۸۰ میلیارد تومان است.
دارایی‌های خارجی این بانک‌ها در ۱۰ ماهه امسال با ۲/۱۶ درصد رشد به ۳۱ هزار و ۵۶۰ میلیارد تومان بالغ شده است و سپرده قانونی آنها نزد بانک مرکزی ۱۵ هزار و ۶۶۰ میلیارد تومان و سپرده دیداری ۲۵۴۰ میلیارد تومان بوده است.
نکته جالب توجه آنکه سپرده بانک‌های تجاری دولتی در ۱۰ ماهه امسال تنها ۲/۲ درصد رشد داشته است، در حالی که مجموع سپرده‌های این بانک‌ها بیش از ۱۰ درصد افزایش داشته است.
بدهی بانک‌های تخصصی به
بانک مرکزی
در بخش بانک‌های تخصصی بدهی بخش دولتی ۳۷ هزار و ۴۸۰ میلیارد تومان بوده که ۴/۱۴ درصد رشد داشته است.
دارایی‌های خارجی با ۴/۱۰ درصد رشد ۴۳ هزار و ۵۳۰ میلیارد تومان، سپرده نزد بانک مرکزی با ۱۹ درصد افزایش ۸۹۴۰ میلیارد تومان، بدهی بخش غیردولتی با ۷/۸ درصد افزایش ۱۷۵ هزار و ۴۲۰ میلیارد تومان و سایر دارایی‌ها با ۵/۲ درصد کاهش ۴۱ هزار و ۵۱۰ میلیارد تومان برآورد شده است. مجموع دارایی‌های بانک‌های تخصصی نیز ۳۷۰ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان است.
بدهی بانک‌های تخصصی به بانک مرکزی در ۱۰ ماهه امسال ۵/۲ درصد کاهش داشته و به ۵۴ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان رسیده که البته بخش عمده این بدهی‌ها ناشی از خط اعتباری بانک مرکزی برای مسکن مهر است.
بانک‌های غیردولتی و موسسات اعتباری
سپرده‌های بخش غیردولتی نزد بانک‌های تخصصی به ۹۵ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان (۱/۲۵ درصد افزایش) می‌رسد که سپرده‌های دیداری ۸۹۹۰ میلیارد تومان و ۲/۱ درصد کاهش، سرمایه‌گذاری مد‌ت‌دار ۷۸ هزار و ۴۰ میلیارد تومان و ۳۱ درصد افزایش، قرض‌الحسنه ۶۹۰۰ میلیارد تومان و ۴/۹ درصد رشد و سایر با ۴/۱۴ درصد افزایش یک‌هزار و ۲۷۰ میلیارد تومان محاسبه شده است.
در بخش بانک‌های غیردولتی و موسسات اعتباری مجموع کل دارایی‌ها به یک‌هزار تریلیون و ۲۲۵ هزار و ۶۲۰ میلیارد تومان رسیده که ۸/۱۹ درصد رشد داشته است.
از میان دارایی‌ها، دارایی‌های خارجی با ۶/۱۴ درصد رشد ۱۴۲ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان، اسکناس مسکوک با ۷/۲۲ درصد افزایش پنج هزار و ۲۰ میلیارد تومان، سپرده نزد بانک مرکزی با ۴/۲۱ درصد افزایش ۷۹ هزار و ۲۷۰ میلیارد تومان (۷۳ هزار و ۹۹۰ میلیارد تومان، سپرده قانونی و پنج هزار و ۲۸۰ میلیارد تومان سپرده دیداری) و بدهی بخش دولتی ۴۶ هزار و ۶۰ میلیارد تومان است.
بدهی بخش غیردولتی که شامل مانده تسهیلات اعطایی می‌شود ۴۱۱ هزار و ۵۵۰ میلیارد تومان و ۳/۱۰ درصد رشد می‌شود.
در بخش بدهی‌ها، سپرده‌های بخش غیردولتی به رقم ۶۶۳ هزار و ۸۶۰ میلیارد تومان رسیده که ۷/۲۴ درصد رشد داشته است.
سپرده‌های دیداری با ۹/۴ درصد افزایش ۵۷ هزار و ۲۲۰ میلیارد تومان، سرمایه‌گذاری مدت‌دار با ۵/۲۸ درصد رشد ۵۷۴ هزار و ۷۱۰ میلیارد تومان، قرض‌الحسنه با ۳/۰ درصد کاهش ۲۲ هزار و ۹۷۰ میلیارد تومان و سایر با ۵/۱۶ درصد رشد هشت هزار و ۹۶۰ میلیارد تومان بالغ شده است.
بدهی بانک‌های غیردولتی و موسسات اعتباری به بانک مرکزی در پایان دی‌ماه امسال به ۱۴ هزار و ۵۵۰ میلیارد تومان رسیده که نسبت به اسفندماه سال گذشته ۷/۴۷ درصد کاهش داشته است. این کاهش پس از رشد ۱۰۳۳ درصدی بدهی این بانک‌ها به بانک مرکزی رقم خورده است.
طلب بانک‌ها از دولت
از سویی براساس گزارش متغیرهای پولی و بانکی مجموع کل دارایی‌های بانک‌ها که شامل بدهی بخش دولتی و غیردولتی هم می‌شود در پایان دی‌ماه امسال به یک‌هزار و ۹۲۰ تریلیون تومان رسید.
در بخش دارایی‌ها، دارایی‌های خارجی با ۱۴ درصد افزایش ۲۱۷ هزار و ۵۹۰ میلیارد تومان، اسکناس‌های مسکوک، ۱۰ هزار و ۵۷۰ میلیارد تومان، سپرده نزد بانک مرکزی، ۱۰۶ هزار و ۴۱۰ میلیارد تومان (۹۶ هزار و ۷۹۰ میلیارد تومان و سپرده قانونی و ۹ هزار و ۶۲۰ میلیارد تومان سپرده دیداری)، بدهی بخش غیردولتی با ۱۰ درصد افزایش ۶۹۴ هزار و ۲۹۰ میلیارد تومان و سایر دارایی‌ها با ۴/۳۷ درصد رشد، ۵۲۸ هزار و ۲۴۰ میلیارد تومان بالغ شده است.
همچنین بدهی بخش دولتی در ۱۰ ماهه امسال با ۲/۱۰ درصد رشد به ۱۱۴ هزار و ۶۲۰ میلیارد تومان افزایش یافته و از این میان بدهی دولت ۱۱۱ هزار و ۶۹۰ میلیارد تومان و بدهی شرکت‌ها و موسسات دولتی ۲۹۳۰ میلیارد تومان بوده است.
در بخش بدهی‌ها سپرده‌های بخش غیردولتی ۹۱۹ هزار و ۵۹۰ میلیارد تومان است که در ۱۰ ماهه امسال ۱/۲۳ درصد رشد داشته است.
این سپرده‌ها شامل سپرده‌های دیداری با ۸۸ هزار و ۳۱۰ میلیارد تومان، سرمایه‌گذاری مدت‌دار ۷۷۶ هزار و ۸۳۰ میلیارد تومان و ۳/۲۷ درصد رشد، سپرده‌های قرض‌الحسنه ۳۹ هزار و ۹۳۰ میلیارد تومان و ۱/۲ درصد رشد و سایر ۱۴ هزار و ۵۲۰ میلیارد تومان و ۶/۱۶ درصد رشد می‌شود.
همچنین بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی در ۱۰ ماهه امسال با ۵/۲ درصد کاهش به ۸۳ هزار و ۶۹۰ میلیارد تومان رسیده است. در سال‌های اخیر و حتی در سال‌های ۹۲ و ۹۳ معمولا بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی رشد قابل توجهی داشته و برای اولین‌بار در مجموع بدهی بانک‌ها هر چند اندک کاهش یافته است.
البته کاهش بدهی بانک‌های غیردولتی و تخصصی در مجموع موجب کاهش مجموع بدهی‌ بانک‌ها و موسسات اعتباری شده است زیرا بدهی بانک‌های تجاری دولتی در ۱۰ ماهه امسال ۶/۱۸۱ درصد افزایش داشته است.
نقدینگی ۹۴۹ هزار میلیارد تومان شد
علاوه بر این حجم نقدینگی در ۱۲ ماهه منتهی به دی‌ماه امسال با ۲/۲۷ درصد رشد به ۹۴۹ هزار و ۳۹۰ میلیارد تومان رسید.
طبق محاسبات بانک مرکزی، حجم اسکناس مسکوک در دست اشخاص به ۲۹ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان رسیده که نسبت به اسفندماه سال گذشته ۳/۱۵ درصد کاهش داشته اما نسبت به دی‌ماه سال گذشته ۹/۵ درصد رشد داشت.
همچنین حجم پول با ۲/۲ درصد کاهش نسبت به اسفندماه و ۴/۷ درصد رشد نسبت به دی‌ماه سال گذشته ۱۱۸ هزار و ۱۱۰ میلیارد تومان رسیده است.
شبه پول در ۱۲ ماهه منتهی به دی‌ماه امسال با ۷/۳۰ درصد رشد ۸۳۱ هزار و ۲۸۰ میلیارد تومان محاسبه شده که البته نسبت به اسفندماه ۹۳ حدود ۶/۲۵ درصد افزایش یافته است. حجم نقدینگی در پایان دی‌ماه ۹۴ با ۳/۲۱ درصد رشد نسبت به اسفندماه ۹۳ و ۲/۲۷ درصد رشد نسبت به دی‌ماه ۹۳ به ۹۴۹ هزار و ۳۹۰ میلیارد تومان رسیده است.