پول بادآورده

گروه انرژی- گرد و خاک‌های حمله پهپادی به بزرگ‌ترین پالایشگاه جهان هنوز نخوابیده است و در حالی که تحلیلگران دیدگاه‌های متفاوتی نسبت به این حمله دارند، برخی معتقدند چنین وضعیتی به منزله یک فرصت برای پالایشگاه‌های آمریکایی بوده است.
با وجود اینکه عربستان سعودی در تکاپوی احیای تولید ۷/۵ میلیون بشکه در روز تولید نفت است که پس از حملات هوایی ۱۴ سپتامبر فلج شده است اما حتی اگر این کشور موفق شود تا پایان نوامبر ۱۲ میلیون بشکه در روز را به طور کامل احیا کند، تولیدکنندگان نفت آمریکایی در موضع قوی برای سود بردن از مشکلات سعودی‌ها قرار دارند.
هزینه ریسک که در نتیجه حملات هوایی به تاسیسات نفتی عربستان سعودی به قیمت‌های نفت اضافه شده بود، به میزان چشمگیری از میان رفته است و بهای معاملات آتی وست تگزاس اینترمدییت آمریکا روز جمعه در ۵۵ دلار و ۹۱ سنت در هر بشکه و بهای معاملات آتی نفت برنت در ۶۱ دلار و ۹۱ سنت در هر بشکه بسته شد.
پس از این حملات، زیرساخت نفتی عربستان سعودی فوق‌العاده آسیب‌پذیر به نظر می‌رسد و بیم از تشدید تنش‌ها در خاورمیانه وجود دارد. بازارها بار دیگر بر مسائل تجاری، بحران سیاسی آمریکا و رکود اقتصادی احتمالی که به تقاضا برای نفت آسیب خواهد زد، متمرکز شده‌اند اما معامله‌گران که روی قیمت‌های پایین نفت حساب باز کرده‌اند ریسک‌های ژئوپلیتیکی که ممکن است باعث شود قیمت نفت چندین دلار بالاتر رود را نادیده می‌گیرند.
قیمت‌های نفت با وجود عقبگرد از رکورد بالایی که پس از حملات هوایی به تاسیسات نفتی عربستان سعودی ثبت کرده بودند، بالاتر از پیش از این حملات هستند و این امر به تولیدکنندگان شیل آمریکا که این اواخر نزدیک به سطح قیمت برابری سود و زیان فعالیت می‌کردند، کمک خواهد کرد.به علاوه در نتیجه مختل شدن عرضه نفت عربستان سعودی، تقاضای بالاتری برای صادرات نفت آمریکا وجود خواهد داشت. درآمد بالاتر تنها نیمی از داستان تولیدکنندگان آمریکایی است. با این حال قیمت وست تگزاس اینترمدییت پس از حملات در ۱۶ سپتامبر حداکثر ۲۰ درصد افزایش یافته و به بیش از ۶۳ دلار در هر بشکه رسیده بود. این افزایش قیمت باعث رقابت میان تولیدکنندگان برای سود بردن از قیمت بالاتر برای تولید آتی‌شان شد.تصور می‌رود پیش از این حملات تولیدکنندگان آمریکایی حدود ۲۰ درصد از تولید آتی برنامه‌ریزی شده خود در سال ۲۰۲۰ را فروخته بودند اما این رقم پس از حملات افزایش قابل توجهی پیدا کرد و کف جدیدی برای قیمت‌های نفت آمریکا ایجاد کرد.
نفت آمریکا در سال‌های اخیر رشد خیره‌کننده‌ای داشته و آمریکا اکنون بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت جهان است اما عملکرد مالی تولیدکنندگان آمریکایی ضعیف مانده و سرمایه‌گذاران از اتکای این صنعت به بدهی برای حفظ رشد تولید خسته شده‌اند.سهام تولید و اکتشاف آمریکا نزدیک به رکورد پایینی معامله می‌شود و یافتن اعتبار برای تولیدکنندگان کوچک‌تر دشوار شده است. خبر اختلال تولید عربستان سعودی، اعتماد لازم را به سرمایه‌گذاران بخشید و ارزش سهام تولید و اکتشاف پس از انتشار خبر حملات، از پنج به ۲۰ درصد افزایش یافت با این حال ارزش سهام نیز همسو با قیمت‌های نفت به تدریج پایین آمد.
این خبر حتی باعث شد سهام شرکت‌هایی که از نظر سرمایه‌گذاری رتبه بی‌ارزش دریافت کرده‌اند، بهبود یافته و خطر ورشکستگی آنها برطرف شود.
زمان این رویدادها اهمیت زیادی داشت. تولیدکنندگان آمریکایی در پروسه تدوین بودجه سرمایه سال ۲۰۲۰ خود هستند و فرصت فروش تولید آینده به قیمت بالاتر به دلیل نرخ پریمیوم ریسک، اعتماد مدیرانی که نگران سطح بدهی و چشم‌انداز تقاضای ضعیف بودند را تقویت کرد.
صنعت نفت معمولا بودجه‌های سرمایه را براساس فرض اینکه قیمت‌های نفت آمریکا بین ۵۰ تا ۵۵ دلار در هر بشکه خواهد بود، تعیین می‌کند. قیمت نفت پیش از حملات پایین این محدوده بود و مدیران را نگران کرده بود اما دیگر نگرانی وجود ندارد و تولیدکنندگان آمریکایی اکنون اعتماد بیشتری دارند که قیمت‌های نفت بالای سطح مذکور خواهد ماند.
این پول بادآورده احتمالا برای پرداخت بدهی و سود سهامداران مورد استفاده قرار خواهد گرفت اما تولیدکنندگان شیل دیگر به دنبال رشد بیشتر تولید نیستند و تولید داخلی نفت از سوی شیل در نیمه اول امسال کمتر از یک درصد در مقایسه با حدود هفت درصد در مدت مشابه سال ۲۰۱۸ رشد داشته است.
براساس گزارش فوربس، وزارت انرژی آمریکا اخیرا پیش‌بینی رشد امسال تولید نفت را ۱۰۰ هزار بشکه در روز کاهش داده و ۲/۱۲ میلیون بشکه در روز برآورد کرده است.
شرکت «ریستاد انرژی» هشدار داده که تعمیرات ممکن است طولانی‌تر از حد انتظار باشد و تولید ۶/۱ میلیون بشکه در روز نفت سبک و ۳۵۰ هزار بشکه در روز نفت فوق‌سبک تا اکتبر متوقف بماند.
چنین وضعیتی به منزله یک فرصت برای پالایشگاه‌های آمریکایی خواهد بود. به نظر می‌رسد عربستان سعودی صادرات نفت خام را به صادرات محصولات نفتی اولویت داده و تولید پالایشگاه‌های داخلی را پایین آورده است. در کل این به معنای کاهش تولید پالایشگاهی به میزان ۷۷۰ هزار بشکه در روز در عربستان سعودی و بحرین است که پس از حملات دیگر نفت عربستان سعودی را دریافت نمی‌کند.در نتیجه، فرصت‌های سودآوری برای پالایشگاه‌های آمریکایی در بازارهایی که در اروپا تحت اختیار عربستان سعودی بوده به خصوص برای دیزل، به وجود می‌آید. در نیمه اول سال ۲۰۱۹ آمریکا حدود ۶۵۰ هزار بشکه در روز محصولات نفتی را به اروپا صادر کرد که دیزل از نظر حجم، در جایگاه نخست قرار گرفت و روند مذکور اکنون تسریع خواهد شد.
بی‌نیازی آمریکا به نفت خلیج فارس یک ادعاست
از سویی سامانتا گراس‌، کارشناس حوزه انرژی در اندیشکده بروکینگز نوشته است حمله به آرامکو، حمله به قلب اقتصاد سعودی و قلب نظام جهانی نفت بود و دست‌کم شش درصد از نفت خام جهانی را از بازار خارج کرد. البته سعودی‌ها تلاش می‌کنند و احتمالا بتوانند از راه‌هایی از جمله ذخایر اضافه، این کمبود عرضه را جبران کنند، اما سایر پیامد‌های این حمله به جای خود باقی است.
یکی از این پیامدها، روشدنِ دست ترامپ است. مقامات آمریکایی دائما اعلام می‌کنند کشورشان اکنون «قدرت غالب انرژی» است و دیگر به نفت خلیج فارس نیاز ندارند، اما این جمله نشان داد هنوز منطقه خلیج فارس برای بازار‌های نفت جهانی مهم و همچنین برای آمریکا مهم است. البته قابل انکار نیست که ایالات متحده بزرگترین تولیدکننده نفت در جهان شده،، اما همین کشور همچنان مقادیر قابل توجهی نفت وارد می‌کند.
نکته دیگر به تعیین قیمت نفت به صورت جهانی برمی‌گردد. اینکه آمریکا بزرگ‌ترین تولیدکننده است به این معنا نیست که قیمت‌ها را می‌تواند به تنهایی تعیین کند. قیمت‌ها در بازار‌های جهانی تعیین می‌شود و مصرف‌کنندگان فرآورده‌های نفتی در آمریکا به هر حال پیامد‌های تغییر قیمت نفت را می‌چشند. اگر آمریکا قدرت غالب نفتی است، چرا در ماه‌ها و سال‌های اخیر با عربستان برای تغییر قیمت نفت همکاری می‌کرده است؟