چرایی توقف عرضه‌های اولیه سهام

قرار بر این بود که در سال ۱۳۹۷ شرکت بورس هر ماه بخشی از سهام یک شرکت جدید را عرضه اولیه کند. امروز با گذشت هفت ماه فقط دو شرکت عرضه شده و این یعنی این رکن بازار سرمایه تاکنون در این مورد خاص به حدود ۱۶ درصد از برنامه‌اش دست یافته است. به گزارش ایسنا، شرکت بورس اوراق بهادار در اواخر سال ۱۳۹۶ اعلام کرده که در سال ۱۳۹۷، بخشی از سهام ۱۲ شرکت در بورس عرضه می‌‌شود. مسوولان این رکن بازار سرمایه در مقطعی حتی از آماده بودن ۴۰ شرکت برای عرضه در بورس خبر داده بودند اما در حال حاضر با گذشت حدود هفت ماه از سال فقط دو شرکت عرضه اولیه شده است.اواخر پارسال بود که بورس تهران اعلام کرد «قسمتی از سهم شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش با نماد «سپ» وارد بورس می‌‌شود»، اما در آن زمان به علت آنچه مشکلاتی در گزارش‌دهی این شرکت عنوان شد، از عرضه اولیه این شرکت جلوگیری شد.اما در خرداد ماه امسال بار دیگر شرکت بورس اعلام کرد «تعداد ۱۸۰ میلیون سهم معادل ۱۰ درصد از شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش برای اولین بار در بورس عرضه می‌‌شود.» پیش از این نیز معاون بورس تهران در گفت‌وگو با ایسنا، درباره علت تعلل شرکت بورس در عرضه‌های اولیه گفته بود که «برای ورود یک شرکت جدید به بورس وضعیت کلی بازار در نظر گرفته می‌‌شود، چراکه این خواسته بازار و خواسته سهامدار عمده است.» در تیر ماه گذشته نیز پنج درصد از سهام شرکت پتروشیمی پارس در بورس تهران عرضه اولیه شد. این واگذاری شامل ۳۰۰ میلیون سهم «پارس» بود که محدوده سفارش خرید بین ۲۲۸۰ تا ۲۴۰۰ تومان و سهمیه هر کد برای حقیقی و حقوقی ۴۰۰۰ سهم تعیین شد.روز گذشته قرار بر این بود که بخشی از سهام شرکت ملی کشت و صنعت و دامپروری پارس (زپارس) برای اولین بار در بورس عرضه شود اما ساعت ۹ صبح با باز شدن معاملات در پیام ناظر اطلاعیه‌ای صادر شد مبنی بر اینکه «به دلیل محدودیت‌های فنی، عرضه اولیه سهام شرکت ملی کشت و صنعت و دامپروری پارس در روز جاری انجام نخواهد شد.» آخرین خبرها حاکی از این است که امروز چهارشنبه بخشی از سهام این شرکت در بورس عرضه می‌‌شود.اما در هر حال با گذشت هفت ماه از سال ۱۳۹۷ تا امروز تنها دو شرکت بورسی شده‌اند، در حالی که قرار بود ۱۲ شرکت عرضه شوند. در نتیجه با اینکه سال از نیمه گذشته شرکت بورس اوراق بهادار فقط به ۱۶ درصد برنامه خود را در مورد عرضه‌های اولیه پیش برده است.باید دید علی صحرایی، مدیرعامل جدید این رکن بازار سرمایه در ادامه چه اقداماتی را پیش‌بینی کرده تا برنامه‌های شرکت بورس طبق روال پیش رود.
چشم‌انداز معاملات
یک کارشناس بازار سرمایه با اشاره به اینکه نگاه کوتاه‌مدت به بازار سهام یکی از آسیب‌های این بازار است گفت: به همین دلیل این روزها شاهد این هستیم که با کوچکترین خبر منفی سهامداران اقدام به فروش می‌کنند.ابراهیم خلیلی در گفت‌وگو با ایبِنا با اشاره به اینکه در روزهای اخیر شاهد افت قیمت‌ها و شاخص در بورس هستیم گفت: ریزش قیمت‌ها و شاخص در حالی در بازار سهام رقم می‌‌خورد که در نیمه نخست امسال شاهد افزایش چشمگیر حجم، ارزش، نوبت‌ها و شاخص‌های بورس و فرابورس بوده‌ایم.این کارشناس بازار سرمایه افزود: رشد کلیت بازار سهام در حالی در شش ماه نخست سال‌جاری رقم خورده که در این مدت حجم و ارزش معاملات به اندازه کل دوازده ماه سال ۹۶ بوده است. ضمن اینکه شاخص بورس نیز رشدی حدود ۹۰ درصدی داشته که به اندازه رشد کل شاخص در مدت چند سال گذشته است.
اصلاح قیمت‌ها
خلیلی اضافه کرد: بر این اساس طبیعی است که رشدهای پیاپی بازار سهام در یک نقطه متوقف شود و بازار سرمایه شروع به اصلاح قیمت‌ها کند. این کارشناس بازار سرمایه تصریح کرد: همانند سایر بازارها که افزایش قیمت‌ها در نقطه‌ای متوقف می‌‌شود، در بازار سهام نیز این موضوع مصداق دارد و قرار نیست تا ابد قیمت‌ها و شاخص روند افزایشی داشته باشند.خلیلی با اشاره به رشدهای چشمگیری که در چند ماه گذشته در بازار سهام رقم خورده اظهار داشت: بخشی از این افزایش قیمت‌ها به دلایلی مانند افزایش نرخ ارز و در مقابل کاهش ارزش پولی ملی و در پی آن موضوع ارزش جایگزینی است و بخش دیگری نیز به رکود تدریجی حاکم بر سایر بازارها از جمله ارز، خودرو، مسکن و طلا ارتباط دارد و موجب شده تا نقدینگی به سمت بازار سهام سرازیر شود و رشد قیمت‌ها و شاخص در این بازار اتفاق بیفتد. به گفته خلیلی، زمانی که قیمت‌ها به حد اشباع در بازار سرمایه می‌‌رسند، بازار به هر بهانه‌ای اقدام به واکنش احساسی و هیجانی می‌کند که نمونه آن را می‌‌توان در تصویب لایحه FATF در مجلس دید که در آن روز شاخص بورس بیش از چهار هزار واحد ریزش کرد.
جو روانی
وی در پاسخ به این پرسش که حقوقی‌ها چه نقشی در کنترل هیجانات و جو روانی معاملات در بازار سهام دارند نیز پاسخ داد: نگاهی به عملکرد حقوقی‌ها در بازار این روزها نشان می‌‌دهد تنها اقدامی که از سوی حقوقی‌ها در بازار سهام اتفاق نمی‌افتد موضوع حمایت از بازار و کنترل جو روانی است، چرا که برای یک مدیر پرتفوی با سرمایه چند ده میلیارد تومانی یا بیشتر، تنها افزایش نقدینگی ملاک است، بنابراین با انتشار کوچکترین خبر منفی یا مثبتی، و حتی عدم اطمینان از موثق بودن آن شاهد این موضوع هستیم که حقوقی‌ها در بورس و فرابورس اقدام به فروش و یا خرید سهام می‌‌کنند که این روزها با توجه به شرایط بازار سهام کفه ترازو به سمت فروش‌ها توسط حقوقی‌ها سنگین‌تر است.این کارشناس بازار سرمایه در ادامه یکی دیگر از آسیب‌های بازار در این روزها را نگاه کوتاه‌مدت سرمایه‌گذاران به بازار سهام عنوان کرد و افزود: ماهیت بازار سهام، سرمایه‌گذاری بلندمدت است، این در شرایطی است که بسیاری از فعالان بازار سرمایه افرادی هستند که با هدف نوسان‌گیری و کسب سود در کوتاه‌مدت در بورس و فرابورس حضور دارند، به همین دلیل هم هست که این روزها شاهد این هستیم که با کوچکترین خبر منفی سهامداران و معامله‌گران اقدام به فروش سهام خود می‌‌کنند.این کارشناس بازار سرمایه افزود: از سوی دیگر جو هیجانی که توسط برخی افراد در بازار سهام به وجود آمده و گفته می‌‌شود که شاخص بورس و قیمت‌ها باید متناسب رشد دلار از افزایش چند برابری برخوردار شوند نیز موجب تحلیل نادرست سهامداران به ویژه تازه‌واردان به بورس شده، که در نهایت به ضرر آنها تمام خواهد شد.