چرا خودرو از ۱۰ تا ۴۰ میلیون تومان گران شد؟

این روزها در بازار کالاها و خدمات، کالایی که بیش از همه در کانون توجهات است و قیمت آن روزانه نوسان می‌کند، خودرو است، به گونه‌ای که قیمت انواع خودرو طی روزهای گذشته بین ۱۰ تا ۴۰ میلیون تومان افزایش یافته است.
البته طی چند سال اخیر قیمت خودرو به‌طور مداوم افزایش یافته و این رشد قیمت هرگز متوقف نشده است، هر بار هم مدیران دولت و شرکت‌های خودروساز صحبت‌هایی تکراری در مدیریت قیمت‌ها مطرح کرده‌اند اما در عمل خبری از ساماندهی اوضاع قیمت در بازار و کارخانه نبوده است. فعالان بازار خودرو نظرات مختلفی درباره دلایل افزایش قیمت خودرو طی روزهای اخیر مطرح کرده‌اند اما اکثریت عامل اصلی گرانی اخیر خودرو را کمبود تولید عنوان می‌کنند، این مساله را منوچهر منطقی معاون وزیر صمت نیز تایید و دلیل افزایش قیمت خودرو را ناکافی بودن میزان تولید خودروهای داخلی عنوان کرده است.
به اعتقاد منوچهر منطقی معاون صنایع حمل‌ونقل وزارت صمت، وقتی در برابر تقاضا، عرضه کم است، به‌طور طبیعی قیمت بالا می‌رود و قیمت عرضه کارخانه با بازار، فاصله معناداری پیدا می‌کند. وی با بیان اینکه افزایش عرضه یکی از راهکارهای موثر برای کاهش قیمت خودرو است، می‌گوید: «محاسباتی انجام شد تا نشان دهد چقدر خودرو باید عرضه شود تا به انجام قرعه‌کشی نیازی نباشد و براساس نتایج آن محاسبات، برنامه‌ریزی‌های لازم انجام شد. این محاسبات نشان داد اگر یک میلیون و ۴۰۰ هزار دستگاه خودرو به بازار ایران عرضه شود به قرعه‌کشی نیازی نخواهد بود. برای تحقق این موضوع تولید یک‌ میلیون و ۵۰۰ هزار دستگاه خودرو برای امسال هدف‌گذاری شده است تا عرضه و تقاضا به هم نزدیک شود.»
آمار تولید در ماه‌های پایانی سال
برای بررسی میزان تولید خودرو در ماه‌های پایانی سال ۱۴۰۰، سری به آمار تولید شرکت‌های خودروساز در بهمن و اسفند سال گذشته زده‌ایم که نشان می‌دهد تولید در این دو ماه نه‌تنها رشدی نداشته بلکه شاهد کاهش نیز بوده است.
مطابق آمار، ایران‌خودرو در پایان بهمن‌ماه سال گذشته رشد منفی ۲/۵ درصدی و سایپا نیز رشد منفی ۵/۱ درصدی را در تولید خودروهای سواری ثبت کرده‌اند. این دو خودروساز در اسفندماه سال گذشته هم با رشد منفی تولید روبه‌رو بوده‌اند به‌نحوی که ایران‌خودرو در پایان اسفندماه سال گذشته ۹/۶ درصد و سایپا شش درصد کاهش تولید را در خودروهای سواری ثبت کرده است. البته باید این نکته را در نظر گرفت که بخشی از تولید دو شرکت ایران‌خودرو و سایپا به‌دلیل کسری قطعه راهی انبارها شده است و تکمیل آنها فرآیند خاص خود را می‌طلبد.
مشاهده این آمار نشان می‌دهد کاهش عرضه خودرو توسط شرکت‌های خودروساز که مورد تایید منطقی معاون صنایع حمل‌ونقل وزارت صنعت هم است یکی از عوامل اصلی رشد اخیر قیمت خودروها در سطح بازار است اما علاوه بر این نباید از روند صعودی قیمت دلار در بازار غافل بود، همچنین حذف واردات خودرو از متن بودجه هم جو روانی خود را بر بازار گذاشته است.
آسمان‌ریسمان‌بافی خودروسازان
البته با وجود تمام مستندات مبنی بر کاهش عرضه خودرو به بازار همچنان خودروسازان این موضوع را قبول ندارند و می‌گویند، افزایش قیمت‌ها تحت تاثیر عوامل دیگری است که از عهده خودروساز خارج است.
به عنوان نمونه رحمانی سخنگوی ایران‌خودرو در خصوص افزایش ۴۰میلیونی قیمت خودروی سمند دوگانه‌سوز در بازار طی هفته اخیر گفته است: بیش از یک سال است که سمند دوگانه‌سوز نه تولید و نه فروخته می‌شود و فقط مصرف تاکسی دارد، لذا افزایش قیمت آن تابع قوانین خاصی نیست.
وی می‌گوید: «نیاز بازار خودرو سالانه یک میلیون و ۲۰۰ تا یک میلیون و ۵۰۰ هزار دستگاه است که ما برای تولید ۷۵۰ هزار دستگاه شامل ۲۵ هزار خودروی سنگین و ۷۲۵ هزار دستگاه سواری برنامه‌ریزی کرده‌ایم. البته ما در دوماهه پایان سال نسبت به ۱۰ ماهه قبل، ۱۷ درصد افزایش عرضه داشتیم و بیش از ۱۲۰ هزار دستگاه عرضه شد که ۶۸ هزار دستگاه خودرو تحویل مردم دادیم بنابراین افزایش قیمت خودرو ناشی از عدم عرضه نیست و عواملی مانند انتظارات تورمی سال ۱۴۰۱، افزایش قیمت ارز و لغو مصوبه واردات موجب افزایش قیمت خودرو شده است.»
حسین کاظمی‌طرقی معاون بازاریابی و فروش سایپا نیز در خصوص تولید خودرو گفته است: در سال ۱۴۰۰ بیش از ۴۲۰ هزار دستگاه خودرو تحویل مشتریان گروه خودروسازی سایپا شد که این عدد نسبت به سال ۹۹ بیش از ۹ درصد افزایش داشته است. این شرکت تا پایان سال جاری، ۶۵۰ هزار دستگاه خودرو تولید خواهد کرد و این مهم با هدف آرامش‌بخشی به بازار و کاهش فاصله قیمت خودرو در بازار و کارخانه است.
علاوه بر این مسعود پروین معاون برنامه‌ریزی جامع تولید سایپا درباره ترخیص خودروهای ناقص از پارکینگ گروه خودروسازی سایپا هم گفته است: در آن زمان (۲۳ دی ماه سال گذشته) حدود ۸۰ هزار خودرو به‌علت نقص قطعه در پارکینگ بود که در راستای کاهش این عدد، جلسات متعددی با قطعه‌سازان و تامین‌کنندگان قطعه برگزار شد و در نهایت ۲۸ اسفندماه موجودی خودروهای ناقص گروه سایپا به حدود ۴۳ هزار و ۷۰۰ دستگاه رسید. با ادامه تکمیل کاری در هفته دوم تعطیلات نوروز نیز عدد یادشده به حدود ۴۰ هزار دستگاه رسید. براساس گفته‌های مقامات مسوول در دو شرکت ایران‌خودرو و سایپا، امسال را باید سال افزایش تولید خودرو و رفع اختلاف قیمت بازار و کارخانه دانست اما تحقق این موضوع با ابهامات بسیاری روبه‌رو است، چراکه این صنعت را نمی‌توان با شعارهای روی کاغذ ساماندهی داد بلکه لازمه افزایش تولید و رفع معضل خودروهای ناقص در کارخانجات، تدوین برنامه یکپارچه با همکاری قطعه‌سازان است. در زمان حاضر همچنان قطعه‌سازان دل پری از بدقولی خودروسازان در پرداخت مطالبات دارند و همین امر تحقق افزایش تولید را با اما‌واگرهایی مواجه می‌کند.
پراید ۲۰۰ میلیون تومانی
به گزارش تسنیم، این روزها نوسانات قیمتی در بازار خودرو همچنان داغ است و قیمت پراید به ۱۹۸ میلیون تومان رسیده است، اما جالب اینجاست که فضا برای دلالی هم در بازار رونق پیدا کرده و دلالان برای کسب سود بیشتر رقم‌های قابل‌توجهی را برای خودروهای مدل ۱۴۰۱ خود عنوان می‌کنند اما طبیعی است اگر روند عرضه مطابق با تامین نیاز داخلی باشد، بازار شاهد چنین رقم‌های بالایی نباید باشد.
مؤتمنی رییس اتحادیه نمایشگاه‌داران و فروشندگان خودروی تهران بر این موضوع تاکید کرده که تقاضا برای خودروهای مدل ۱۴۰۱ بیشتر شده و این در حالی است که هنوز تعداد خودروهای مدل جدید (نسبت به خودروهای مدل سال گذشته) کمتر است و از همین رو فاصله قیمت‌ها بسیار شده است؛ اما طی روزهای اخیر قیمت برخی محصولات با مدل‌های ۱۴۰۰ و بعضا ۱۳۹۹ هم مشمول افزایش قیمت قابل توجه شده‌اند.
وضعیت بازار خودرو در شرایطی قرار گرفته که کسی نه خودرو می‌خرد و نه حاضر به فروش خودروی خود است. در زمان حاضر در بازار خودرو سمند ال‌ایکس از ۲۶۳ میلیون تومان به ۲۷۸ میلیون تومان، پژوپارس از ۲۹۷ میلیون تومان به ۳۰۰ میلیون تومان، پژو۲۰۶ تیپ‌دو از ۲۷۷ میلیون به ۲۸۷ میلیون تومان و تیبا۲ به قیمت ۱۹۰ میلیون تومان افزایش یافته است.
علاوه بر این پژو۲۰۶ تیپ۵ نیز با قیمت ۳۳۵ میلیون تومان، تیباپلاس ۱۹۵ میلیون تومان و پژو۲۰۷ اتوماتیک ۵۴۵ میلیون تومان، پژو۴۰۵ با قیمت ۲۹۵ میلیون تومان، سمندEF7 با قیمت ۳۰۰ میلیون تومان و راناپلاس با قیمت ۲۹۰ میلیون تومان به فروش می‌رسد.