چرخش در روابط تجاری ایران و انگلیس

گروه بازرگانی – تازه‌ترین آمار گمرک ایران حاکی از آن است که سطح تجارت غیرنفتی ایران و انگلستان در ماه‌های گذشته روندی خلاف سطح روابط سیاسی دو کشور داشته به طوری که واردات و صادرات بین دو کشور در ۹ ماهه امسال رشدهای سه تا چهار رقمی را نیز تجربه کرده است.
بر این اساس در ۹ ماهه ۱۳۹۲ انگلستان دهمین کشور عمده صادرکننده کالا به ایران بود. واردات ایران از این کشور در این مدت از نظر وزنی و ارزشی به ترتیب ۷۰/۴۴۷ و ۵۲/۲۶۲ درصد افزایش یافت.
در ۹ ماهه امسال ایران بیش از ۲/۱ میلیون تن انواع کالا به ارزش تقریبی ۲/۵۹۱ میلیون دلار از انگلستان وارد کرد. سهم انگلستان از کل واردات کشور در این مدت نیز از نظر وزنی به ۴۵/۵ درصد و از نظر ارزشی به ۷۸/۱ درصد رسید.
البته انگلستان بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران در حوزه واردات در اروپا طی ۹ ماهه امسال نبود و کشورهای سوییس، آلمان، هلند و ایتالیا بالاتر از این کشور قرار گرفتند.
اما در حوزه صادرات غیرنفتی ایران آمار گمرک ایران حاکی از آن است که طی ۹ ماهه سال ۱۳۹۲ صادرات ایران به انگلستان از نظر وزنی و ارزشی به ترتیب ۹۹/۱۰۵۰ و ۹۱/۲۰۷ درصد رشد داشته است. در این مدت ایران بیش از ۷۴ هزار تن انواع کالا به ارزش تقریبی ۸/۷۰ میلیون دلار به انگلستان صادر کرد.
انگلستان در بین بازارهای صادراتی ایران در این مدت رتبه ۲۷ را به خود اختصاص داد؛ اگرچه از نظر نرخ رشد صادرات جایگاه اول را در بین شرکای صادراتی ایران طی ۹ ماهه ۱۳۹۲ به‌دست آورد.
دانه ذرت دامی، دانه سخت گندم، کنجاله سویا، شکر خام، لوبیای سویا، جو، انواع دارو و مکمل‌های دارویی، سوزن‌های پزشکی و جوجه اجداد گوشتی عمده‌ترین کالاهای وارداتی ایران از انگلستان در ۹ ماهه سال‌جاری بودند.
از سوی دیگر محصولات آهنی و فولادی، فرش دستباف، خرما، کشمش و موی نرم حیوان نیز اصلی‌ترین کالاهای صادراتی ایران به انگلستان در مدت زمان یادشده بودند.
رشد شدید تجارت غیرنفتی ایران و انگلستان در حالی طی ۹ ماهه اخیر رقم خورده که دو کشور هم‌اکنون دارای پایین‌ترین سطح روابط سیاسی هستند. در هشتم آذر‌ماه سال ۱۳۹۰ در پی حوادث رخ داده عملا سفارت بریتانیا در تهران تعطیل شد و همین اتفاق نیز برای سفارت ایران در این کشور رخ داد. اگرچه دو کشور بعدا توافق کردند که دفتر حافظ منافع خود را در دو کشور عمان برای ایران و سوئد برای بریتانیا ایجاد کنند.
اما پس از انتخابات ریاست‌جمهوری سال‌جاری روابط سیاسی بین ایران و انگلستان به نسبت رو به بهبود بوده و در ۲۸ آبان‌ماه سال‌جاری نیز برای نخستین بار طی بیش از یک دهه اخیر نخست وزیر بریتانیا و رییس جمهوری ایران با یکدیگر تلفنی صحبت کردند. اخیرا نیز جک استراو، وزیر امور خارجه پیشین بریتانیا در سفری به ایران در دیدار با وزیر صنعت، معدن و تجارت و رییس اتاق بازرگانی ایران بر لغو هرچه سریع‌تر تحریم‌ها علیه ایران تاکید کرد.
باید دید آیا علاوه بر رشد روابط تجاری بین ایران و انگلستان هیات‌هایی از سرمایه‌گذاران بریتانیایی نیز برای سرمایه‌گذاری به ایران خواهند آمد یا خیر. به نظر می‌رسد یکی از اولویت‌های شرکت‌های بریتانیایی سرمایه‌گذاری در صنایع نفت و گاز ایران باشد. اگرچه نمی‌توان معدن و صنایع معدنی را نیز از ذهن دور نگه داشت.