13 - 12 - 2022
چه کسی پیروز میشود؛ اردوغان یا گولن
مصطفی سعیدی پور – بنیامین هاروی، رییس دفتر خبرگزاری بلومبرگ در استانبول اخیرا در توییتر خود نوشت: خیال دارم به خاطر سلامت روانی از دنبال کردن اوضاع سیاسی ترکیه دست بردارم.
ابتدا این خبر پخش شد که به موجب یک فرمان دولت که نیمهشب انتشار یافت، دولت وظایف ۳۵۰ افسر پلیس در آنکارا را تغییر داده (تنزل مقام) و ماموریتهای جدیدی به آنان محول کرده است.
روسای ادارات رسیدگی به جرایم مالی، مبارزه با قاچاق، واحد رسیدگی به جرایم سایبری و سازمان یافته از جمله افسرانی بودند که شغلشان تغییر پیدا کرد.پس از آن، یک خبر فوری دیگر انتشار یافت مبنی بر اینکه در جریان یک رشته عملیات همزمان برای مبارزه با فساد در پنج شهر ترکیه، ۲۵ نفر دیگر از مقامات دولتی و بازرگانان معتبر در ارتباط با ارتشا و مناقصههایی که با تقلب و کلاهبرداری همراه بوده، بازداشت شدهاند. سپس هیات عالی قضات و دادستانهای ترکیه که قضات و دادستانان را انتخاب میکند، تصمیم گرفت درباره رییس جدید پلیس استانبول و چند دادستانی که از دسامبر گذشته به پروندههای فساد رسیدگی میکردند، تحقیقاتی انجام دهد.
متعاقبا افسران ارشد پلیس که مسوولیتهایی در پرونده تحقیق در مورد فساد داشتند از پستهای خود عزل شدند. یک نماینده مجلس مخالف دولت خواستار مداخله رییسجمهور برای رفع بحران شد.
این جمله مشهور از یکی از رییسجمهوران سابق ترکیه است که گفته بود: «در سیاست، ۲۴ ساعت، زمانی بسیار طولانی است.» ولی احتمالا حتی او نمیتوانست یک چنین روزی را پیشبینی کند.
مبارزه قدرت
به گزارش BBC، تمام این اقدامات در حالی صورت میگیرد که دولت رجب طیب اردوغان که رهبر حزب عدالت و توسعه است، تلاش دارد پیامدهای تحقیق درباره فساد چهار وزیر کابینه و چندین بازرگان معتبر و بانکدار را مهار کند.
در طی ۱۱ سالی که اردوغان سمت نخستوزیری ترکیه را عهدهدار بوده، بحران اخیر به صورت بزرگترین چالش برای او درآمده و او تحقیقات اخیر را یک «توطئه کثیف» برای سرنگون کردن دولتش خوانده و آن را محکوم کرده است.
اردوغان گفته است که اجازه تشکیل «یک دولت در داخل دولت» را نخواهد داد. روی سخن او ظاهرا با جنبشی است که رهبری آن با فتحالله گولن، یک شخصیت مذهبی بسیار بانفوذ است. گولن از سال ۱۹۹۹ در یک تبعید خودخواسته در آمریکا زندگی میکند.
گفته میشود او دارای میلیونها طرفدار در سراسر جهان است و بر بوروکراسی دولتی و نیروی پلیس و قوهقضاییه ترکیه نفوذ گستردهای دارد.
دولت ترکیه، گولن و جنبش او را متهم میکند که محرک اصلی انجام این تحقیقاتند ولی گولن این اتهام را رد کرده است.
اما بحران اخیر ترکیه بهطور فزآیندهای از تحقیقات فساد که گفته میشود نزدیکترین همکاران اردوغان در آن دست داشتهاند، فراتر رفته و به صورت یک مبارزه قدرت تلخ بین حزب عدالت و توسعه و جنبش گولن درمیآید.
عدهای معتقدند که حمایت گولن و جنبش او برای پیروزی حزب عدالت و توسعه در انتخابات سه دوره پیاپی حیاتی بوده است و این جنبش با نفوذی که در قوه قضاییه دارد، به دولت در محدود کردن قدرت ارتش کمک کرده است.
با این کمکها بود که در جریان دو پرونده پرسروصدا موسوم به «پتک سنگین» و «ارگنکون» صدها افسر ارتش از جمله رییس سابق ستاد مشترک نیروهای مسلح به زندان افتادند ولی هنگامی که «دشمن مشترک» از سر راه برداشته شد دو طرف از قدرت طرف دیگر احساس نگرانی کردند و جنگ برای قبضهکردن قدرت شروع شد.
از طرفی بسیاری از مفسران ترکیه بحران اخیر را «بحران دولت» توصیف میکنند چون به نظر میرسد دولت در قوهقضاییه مداخله میکند و اصل تفکیک قدرت آنطور که در یک دموکراسی باید وجود داشته باشد، رعایت نمیشود.
از طرف دیگر جنبش گولن یک جنبش شفاف نیست؛ هیچکس از میزان قدرت مالی این جنبش و تعداد طرفدارانش باخبر نیست و معلوم نیست نفوذش در دستگاههای کلیدی دولتی تا چه حد است و در صورت احراز قدرت بیشتر چه پیش خواهد آمد.
همچنین هیچکس نمیداند در یک نبرد تمامعیار اردوغان پیروز خواهد شد یا گولن.
با توجه به انتخابات محلی ترکیه در دو ماه آینده، انتخابات ریاستجمهوری در تابستان امسال و نیز انتخابات عمومی یک سال بعد، کاهش بیسابقه ارزش لیره ترکیه در برابر دلار و نگرانی سرمایهگذاران خارجی که نظارهگر بحران ترکیهاند، بسیاری از مردم این کشور بیمناکند که راهی که در پیش است یک مبارزه تلخ قدرت بوده و احتمالا موجب بیثباتی سیاسی و اقتصادی ترکیه میشود.»
لطفاً براي ارسال دیدگاه، ابتدا وارد حساب كاربري خود بشويد