26 - 04 - 2022
کاهش تورم با جیب مردم همخوانی ندارد
گروه بازرگانی – بررسی آمارهای بانک مرکزی از روند صعودی قیمت تمامی کالاها به غیر از گروه دخانیات در یک سال اخیر حکایت دارد.
دولت بارها اعلام کرده که نرخ تورم را از ۴۰ درصد به ۱۵ درصد کاهش داده اما با وجود چنین دستاوردی! کاهش نرخ تورم در زندگی روزمره مردم قابل لمس و مشاهده نیست. در واقع کاهش نرخ تورم به معنای کاهش قیمتها نیست و آهنگ رشد قیمتها در بازار کند شده است اما این موضوع را نباید با کاهش قیمتها اشتباه گرفت.
موضع رییسجمهور
چند روز پیش نیز رییسجمهور در نشستی خبری جملاتی در این زمینه مطرح و اعلام کرد که معیار ما در زمینه گرانی و ارزانی، زندگی و جیب مردم است.
وی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه آمار کاهش تورم دولت شما با جیب مردم همخوانی ندارد، گفت: معیار ما همان جیب مردم است اما آماری که مراکز رسمی اعلام میکنند، یک مبنایی دارند و یک سبدی دارند و بر مبنای آن محاسبه میکنند. وقتی میگوییم نرخ تورم کاهش یافته، به این معناست که سرعت حرکت ماشین تورم کاهش یافته نه اینکه این ماشین متوقف شده یا دندهعقب رفته است؛ معنای کاهش نرخ رشد تورم، ارزانی نیست به این معناست که وقتی ماشین اقتصاد به سمت دره حرکت میکند، حالا به سمت جاده برگشته و سرعت آن نیز کم شده است.
رییسجمهور با بیان اینکه سیاست دولت همچنان کاهش نرخ رشد تورم است در بخش دیگری از این سخنان تاکید کرده است که دولت دخالتی در آمارها ندارد و بانک مرکزی و مرکز آمار مستقل هستند؛ ما سفارش چیزی را نمیدهیم و آنها خودشان در چارچوب مقررات کار میکنند.
گرچه به استناد آمارهای مرکز آمار ایران و بانک مرکزی نرخ تورم روند کاهنده داشته و نزولی است اما این سوال مطرح است که چرا این روند در زندگی روزمره مردم و مواجه با قیمت کالاها در بازار قابل لمس نیست و آنها همچنان برای تامین مایحتاج زندگی خود با مشکلاتی مواجه هستند و با وجود کاهش نرخ تورم، قیمت کالاهای اساسی و مورد نیاز مردم بدون توجه به آن، روند افزایشی خود حتی اندک را ادامه میدهند و گویا بازار از روند کاهنده نرخ تورم تبعیت نمیکند.
همه چیز گران شد
این سخنان رییسجمهور درحالی مطرح میشود که نرخ کالاهای اساسی و سفره خانوار به استناد آمارهای بانک مرکزی با افزایش مواجه شدهاند و قیمت برنج، گوشت قرمز، قند و شکر و چای یا سایر اقلام مورد نیاز خانوارها از جمله لبنیات، تخممرغ، حبوب، میوه و سبزی و… در یک سال اخیر روندی افزایشی داشتهاند.
شاخص نرخ تورم درحالی روند کاهنده داشته است که آمارهای بانک مرکزی حاکی از آن است که در یک سال گذشته نرخ لبنیات ۷/۴ درصد، تخممرغ ۷/۲۵ درصد، برنج ۹ درصد، حبوب ۵ درصد، میوههای تازه ۶۹ درصد، سبزیهای تازه ۲/۸ درصد، گوشت قرمز ۳/۷ درصد، قند و شکر ۵/۴ درصد و چای ۲/۸ درصد رشد کرده است.
بانک مرکزی برای محاسبه شاخص تورم نرخ ۳۸۵ قلم کالا را براساس سال پایه آماری ۱۳۹۰ محاسبه میکند.
براساس آخرین آمارهای بانک مرکزی (فروردینماه ۹۴) که در آن قیمت خوراکیها و آشامیدنیها، پوشاک، مسکن، آب، برق و گاز، بهداشت و درمان، تحصیل و… محاسبه شده است، نرخ گروه خوراکیها و آشامیدنیها ۹/۱۴ درصد، پوشاک و کفش ۸/۱۴ درصد، مسکن، آب، برق و گاز و سایر سوختها ۵/۱۴ درصد، اثاث، لوازم و خدمات مورد استفاده در خانه ۴/۸ درصد، بهداشت و درمان ۲/۳۳ درصد (با وجود وعدهها)، حملونقل ۸/۲۱ درصد، ارتباطات ۵/۱۱ درصد، تفریح و امور فرهنگی ۲/۲۴ درصد، تحصیل ۷/۱۰ درصد و رستوران و هتل ۴/۱۹ درصد و کالاها و خدمات متفرقه ۷/۱۴ درصد در یک سال اخیر رشد داشتهاند.
در اصل از بین ۱۲ گروهی که به عنوان گروههای اصلی بانک مرکزی برای محاسبه نرخ تورم، آنها را لحاظ میکند تنها یک گروه دخانیات با کاهش قیمت در یک سال اخیر همراه شده است و باقی نرخها روندی صعودی داشتهاند.
بانک مرکزی در محاسبه نرخها، قیمت نان و غلات، میوه، سبزی، گوشت، قند و شکر، خشکبار، ماهی، روغن، حبوبات، تخممرغ، لبنیات، وضعیت مسکن شخصی و اجارهای، کرایه ماشین، دارو، مواد طبی و درمانی، نرخ تلفن و… را که از ۳۱ استان کشور استخراخ شده است، لحاظ میکند.
با بررسی جزییات قیمتها مشخص میشود که قیمت نان و غلات که از مهمترین اقلام مصرفی خانوارهای ایرانی محسوب میشود، در یک سال اخیر رشد ۹/۱۲ درصدی را تجربه کرده و دولت طی چندین نوبت نسبت به افزایش قیمت نان اقدام کرده است.
نرخ گوشت در یک سال اخیر ۵/۹ درصد با افزایش همراه بوده این درحالی است که دولت همواره از ثبات نرخها در این بازار حکایت میکند. از سوی دیگر قیمت ماهی و حیوانات دریایی با افزایش ۲۰ درصدی در همین یک سال مواجه بود و لبنیات و تخم پرندگان که از مهمترین اقلام مصرفی خانوارهاست، رشد ۴/۱۷ درصدی داشته، در عین حال نرخ روغن هم در همین مدت زمان ۷/۳۶ درصد رشد کرد.
کاهش ۱۵ درصدی قدرت خرید
در همین حال مهدی تقوی کارشناس مسایل اقتصادی و استاد دانشگاه در این زمینه در گفتوگو با مهر گفت: وقتی نرخ تورم از ۴۰ به ۱۵ درصد کاهش مییابد به معنای ارزان شدن قیمتها نیست، به این معناست که قبلا که افزایش قیمتها ۴۰ درصد بود، در حال حاضر به ۱۵ درصد رسیده است.
وی افزود: یعنی مردم کالاها را در شرایط فعلی ۱۵ درصد گرانتر از پارسال میخرند درحالی که قبلا ۴۰ درصد گرانتر میخریدند این درحالی است که اگر نرخ تورم منفی شود، قیمتها کاهش مییابد. تورم مثبت به معنای کاهش قیمت نیست بلکه به معنای افزایش قیمت است، تورم منفی به معنای کاهش قیمتهاست.
این اقتصاددان تصریح کرد: به عبارت دیگر سرعت افزایش قیمتها کاهش یافته است. اگر نرخ تورم ۴۰ درصد بود، به این معنا بود که قدرت خرید مردم ۴۰ درصد کاهش مییابد اما هماکنون که ۱۵ درصد است، یعنی قدرت خرید مردم ۱۵ درصد کاهش یافته است.
تداوم افزایش قیمتها
همچنین در آخرین گزارش بانک مرکزی در نیمه خردادماه قیمت چهار گروه کالاهای اساسی با افزایش همراه بود.
نتایج گزارش هفتگی متوسط قیمت خردهفروشی برخی مواد خوراکی در تهران طی هفته منتهی به ۱۵ خردادماه نشان میدهد که قیمت تخممرغ با ۳/۸ درصد بیشترین افزایش قیمت و گوشت مرغ با نزدیک به هشت درصد بیشترین کاهش قیمت را در بین کالاهای اساسی داشته است.
این درحالی است که در بین تغییرات سالانه باز هم تخممرغ با نزدیک به ۳۰ درصد در صدر بیشترین افزایش قیمتها و سبزیهای تازه با ۳/۱۸ درصد در بین بیشترین کاهش قیمت کالاهای اساسی قرار دارد.
در گروه لبنیات قیمت ماست پاستوریزه ۳/۱ درصد و پنیر پاستوریزه ۸/۰ درصد نسبت به هفته قبل افزایش داشت. این درحالی است که قیمت لبنیات در هفته منتهی به نیمه خردادماه ۶/۰ درصد در مقایسه با هفته قبل آن رشد دارد. همچنین سایر اقلام این گروه بدون تغییر بود.
تخممرغ نیز که با رشد ۳/۸ درصدی قیمت همراه شد، شانهای ۸۵۰۰ تا ۱۱۳۰۰ تومان به فروش رفت.
بانک مرکزی اعلام کرد که در گروه برنج بهای برنج داخله درجه یک و درجه دو به ترتیب با ۲/۰ و ۴/۰ درصد افزایش همراه بوده است. در گروه حبوبات نیز قیمت لوبیاسفید ۶/۰ درصد و لوبیا قرمز ۱/۰ درصد کاهش داشته اما سایر اقلام این گروه بین ۳/۰ تا ۲ درصد افزایش دارد.
این درحالی است که در مجموع در هفته منتهی به ۱۵ خرداد قیمت برنج ۲/۰ و حبوبات ۷/۰ درصد افزایش داشته است.
میوهها و سبزیهای تازه هم با کاهش ۵/۲ و ۵/۴ درصدی همراه بود این درحالی است که در میادین زیرنظر شهرداری سیب زرد، پرتقال درجه یک و گلابی عرضه نمیشد و انگور عرضه کمی داشت. اما سایر اقلام میوه و سبزی تازه در مقایسه با سایر میوهفروشیها متفاوت بودند.
بر این اساس قیمت گلابی ۲/۲، گیلاس ۷/۳۳، هلو ۶/۲۶، طالبی ۵/۶، خربزه ۴/۱۰ و موز ۴ درصد و سایر اقلام بین ۵/۲ تا ۵/۱۷ درصد کاهش داشته است.
در هفته مورد بررسی بانک مرکزی، بهای گوشت گوسفند و گوشت تازه گاو و گوساله ثابت بود. بر این اساس هر کیلوگرم گوشت تازه گوسفند بااستخوان در سطح شهر در هفته منتهی به ۱۵ خرداد ۳۴ هزار و ۵۰۰ تومان و گوشت گاو و گوساله ۳۴ هزار و ۶۰۰ تومان به فروش رفت.
همچنین قیمت مرغ که با کاهش حدود هشت درصدی همراه بود، هر کیلو نزدیک به ۶۰۰۰ تومان به فروش رفته است.
در هفته منتهی به نیمه خرداد امسال بهای قند، شکر، چای خارجی و انواع روغن نباتی ثابت ماند.
لطفاً براي ارسال دیدگاه، ابتدا وارد حساب كاربري خود بشويد