کشمکش تشکل‌های گردشگری

«جهان‌صنعت»- ولی تیموری معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری اعلام کرده است که قرار است به زودی دو هزار نفر راهنمای گردشگری بیمه شوند. این امر البته اعتراض جامعه راهنمایان ایرانگردی را به همراه داشته است چراکه به گفته اعضای هیات مدیره این تشکل، انجمن‌های صنفی راهنمایان گردشگری در استان‌های مختلف با اداره بیمه تامین اجتماعی هماهنگ کرده و اسامی اعضای خود را برای بیمه شدن رد کرده‌اند. جامعه راهنمایان گردشگری ۱۱ سال است که شرایطی برای اعضای خود ایجاد کرده تا بیمه خود را رد کرده و به صورت خویش‌فرما بیمه شوند. انجمن صنفی راهنمایان گردشگری نیز تلاش‌های بسیاری کرد تا تورلیدرها بیمه شوند اما این تلاش‌ها در دولت یازدهم و دوازدهم بی‌نتیجه بود تا اینکه در نهایت اکنون با بیمه دو هزار نفر از راهنمایان گردشگری موافقت شده است. این امر در واقع نتیجه تلاش‌های اعضا و هیات مدیره کانون سراسری انجمن‌های صنفی راهنمایان گردشگری است. با این همه در حال حاضر بیش از ۱۴ هزار راهنمای گردشگری در کشور داریم که تمامی آنها دارای حق و حقوقی انسانی هستند، مانند بیمه. با این همه به حدی در وعده‌های مربوط به بیمه راهنمایان گردشگری بدقولی شده است که حتی بیمه شدن دو هزار نفر را نیز باید به فال نیک گرفت. البته تنها ۲۰ درصد از حق بیمه راهنمایان گردشگری را مجلس پرداخت می‌کند و مابقی برعهده راهنمایان گردشگری است.
یکی از اعضای جامعه راهنمایان گردشگری به «جهان‌صنعت»گفت: کاری که معاونت گردشگری انجام داده منصفانه نیست. تمامی اسامی متقاضیان بیمه از طریق کانون سراسری انجمن‌های صنفی راهنمایان گردشگری رد می‌شود در صورتی که جامعه راهنمایان گردشگری نیز از سال‌ها قبل امکان بیمه خویش‌فرما را برای اعضای خود فراهم کرده بود.
به گفته این عضو جامعه راهنمایان گردشگری که نخواست نامش فاش شود، معاونت گردشگری می‌توانست تعهد بیمه‌ای جامعه راهنمایان گردشگری را به روزرسانی کند اما اکنون به نظر می‌رسد اعضای جامعه راهنمایان را به سوی تشکل رقیب یعنی کانون سراسری انجمن‌های صنفی راهنمایان گردشگری سوق می‌دهد. بهترین و منصفانه‌ترین راهکار از دید اعضای جامعه راهنمایان گردشگری آن است که در سامانه‌هایی که برای راهنمایان گردشگری و دفاتر مسافرتی ایجاد شده است، بخشی برای بیمه راهنمایان گردشگری در نظر گرفته شود و بدون توجه به اینکه تورلیدرها عضو کدام تشکل هستند، سوابق آنها بررسی شده و در صورت دارا بودن شرایط، بیمه شوند.
۲ هزار نفر واجد بیمه
تامین اجتماعی
معاون گردشگری گفت: اسامی دوهزار راهنمای گردشگری واجد شرایط بیمه به سازمان تامین اجتماعی تحویل داده شده و قرار است به‌زودی به جریان افتد و با حواشی دیگر هم کاری نداریم.
به دنبال اعتراض جامعه راهنمایان ایرانگردی در ارتباط با به انحصار کشیدن مصوبه مجلس درباره بیمه راهنمایان توسط دیگر تشکل‌های خصوصی راهنمایان گردشگری، ولی تیموری تاکید کرد: طبق مصوبه مجلس وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی طبق مصوبه مجلس، متولی و کارفرمای بیمه راهنمایان گردشگری محسوب می‌شود و ۲۰ درصد حق بیمه را پرداخت می‌کند.
با وزارت کار و سازمان تامین اجتماعی هم صحبت شده که کار با محوریت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی انجام شود و اجازه نمی‌دهیم به حاشیه
کشیده شود.
او افزود: شاخص‌های بیمه با حضور دو تشکل خصوصی گردشگری تهیه شده و نمایندگان هر دو گروه در جلسات مربوطه حضور داشتند. اسامی دوهزار راهنمای گردشگری نیز بر اساس همین شاخص‌ها از سوی اداره‌های میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در استان‌ها تهیه شده که هفته گذشته نیز به سازمان تامین اجتماعی داده شد و به‌زودی بیمه آنها به جریان می‌افتد.
معاون گردشگری افزود: بخشی از بودجه بیمه در سال ۹۹ به صندوق سازمان تامین اجتماعی واریز شده و قرار است بخشی از بودجه بیمه در سال ۱۴۰۰ هم دریافت شود تا وقفه‌ای در کار بیمه راهنمایان ایجاد نشود.
او درباره اعتراض‌ها نسبت به توافق انجمن‌های صنفی با سازمان تامین اجتماعی و محرومیت اعضای دیگر تشکل خصوصی و راهنمایان مستقل از بیمه، تاکید کرد: با وزارت کار و سازمان تامین اجتماعی صحبت شده که کار با محوریت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی انجام شود و وارد حاشیه‌های دیگر هم نمی‌شویم.
اختلاف انجمن‌های راهنمایان گردشگری
علی صدرنیا رییس هیات مدیره جامعه راهنمایان ایرانگردی و جهانگردی گفت: با وجود آن‌که مصوبه مجلس مشخص کرده بود در سال ۹۹ دوهزار نفر بیمه شوند و قرار بود اسامی آنها از سوی معاونت گردشگری تهیه و به سازمان تامین اجتماعی اعلام شود و بیمه بر اساس آن فهرست در تیرماه اعمال شود، اما متاسفانه انجمن‌های صنفی راهنمایان گردشگری در برخی استان‌ها در توافق با سازمان تامین اجتماعی، اعضای خود را برای بیمه معرفی کرده‌اند. وزارت کار نیز از این موضوع ابراز بی‌اطلاعی کرده و معاونت گردشگری هم به عنوان متولی و کارفرمای بیمه راهنمایان در پاسخ به پیگیری‌ها منکر چنین جریانی شده، این درحالی است که بودجه بیمه به حساب سازمان تامین اجتماعی واریز شده و امکان بیمه شدن آن افراد وجود دارد.
او گفت: با توجه به بیکاری تعداد زیادی از راهنمایان گردشگری در دو سال گذشته، بیمه تنها حمایتی بود که می‌توانست صورت گیرد و نباید به انحصار کشیده شود.
تورلیدرهای متخصص بیمه نیستند
بسیاری از راهنمایان حرفه‌ای گردشگری از هیچ بیمه‌ای برخوردار نیستند. محمد نوروزی راهنمای گردشگری به «جهان‌صنعت» اظهار کرد: با اینکه سابقه طولانی در حوزه تورلیدری دارم و شغل اصلی‌ام گردشگری است اما بیمه نیستم و در واقع هیچ بازنشستگی و آینده‌ای ندارم. شغل ما یکی از مشاغلی است که نیاز به فعالیت فیزیکی بسیاری دارد و در سالمندی امکان ادامه فعالیت وجود ندارد. با این همه بازنشستگی نداریم.
شرایط بیمه راهنمایان
مجلس شورای اسلامی اواخر سال ۹۸ به لایحه بیمه راهنمایان گردشگری رای مثبت داد، هرچند فقط با پرداخت ۲۰ درصد حق بیمه کارفرمایی دوهزار نفر از راهنمایان توسط دولت موافقت کرد. طبق آمار وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی تعداد راهنمایان گردشگری به بیش از ۱۴ هزار نفر رسیده است.
طبق شاخص‌هایی که وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی برای بیمه این گروه از فعالان گردشگری تعیین کرده راهنمایانی با «سه سال» سابقه فعالیت مستمر و فعال، بدون سابقه بیمه اجباری، با حداقل ۲۵ سال و حداکثر ۵۰ سال سن، در اولویت بیمه قرار دارند. علاوه بر این راهنمایان بین‌المللی یعنی ورودی‌کارها و بعد از آنها راهنمایان داخلی، در اولویت انتخاب برای بیمه قرار دارند. همچنین کارت راهنمای گردشگری در سه سال اخیر (۹۹-۱۳۹۷) باید تمدید شده و دارای اعتبار باشد و راهنمایان گردشگری ساکن در استان‌های محروم برای بیمه اجتماعی در اولویت قرار دارند.
در دولت خاتمی، راهنمایان گردشگری به راستی توسط دولت بیمه شدند. اما در دولت نهم بیمه تورلیدرها قطع شد. دولت آقای خاتمی راهنمایان گردشگری را بیمه کرد؛ یک سالی هم بیمه ما را پرداخت کرد اما بعد از پایان فعالیت این دولت، رد کردن بیمه راهنمایان گردشگری توسط دولت منتفی شد. دولت‌های بعدی گفتند درصدی از بیمه را ما پرداخت می‌کنیم و درصدی دیگر را راهنمایان گردشگری اما این امر هم منتفی شد. اکنون بیش از ۱۱ سال است که راهنمایان گردشگری حق بیمه را خود رد می‌کنند.
در سازمان تامین اجتماعی کدی برای راهنمایان گردشگری تعریف شده است و اگرچه این بیمه به صورت خویش‌فرما پرداخت می‌شود اما از طریق کد بیمه راهنمایان گردشگری ثبت می‌شود.