یادگار سربازان هخامنشی در هورامان

ایسنا- گفته می‌شود مردمان ایران باستان سه نوع کفش داشته‌اند. پاپوش‌های چرمی که سربازان برای جنگ و چوپانان برای دشت و کوه می‌پوشیدند، پاپوش‌های پارچه‌ای و پاپوش‌های بافتنی(گیوه). آن‌طور که از شواهد بر می‌آید،‌ گیوه پاپوشی بافتنی با زیره چرم بوده که فقط در ایام خاصی مثل جشن‌ها آن را می‌پوشیده‌اند. قدیمی‌ترین اثری که درمورد گیوه در ایران وجود دارد، مربوط به سنگ‌نگاره‌های تخت‌جمشید است. جایی که در آن سربازان هخامنشی کفش‌هایی به مانند گیوه بر پای دارند.
با بررسی دقیق گیوه‌هایی که سربازان هخامنشی به پا کرده‌اند، مشخص می‌شود با گیوه‌هایی که امروزه در جای‌جای ایران مرسوم است، تفاوت‌هایی دارد. کردها، بلوچ‌ها، بختیاری‌ها و لرها اقوامی هستند که امروزه در سراسر ایران گیوه می‌پوشند، اگرچه گیوه هر قوم مختص به خودش و طرح و نقش خود را دارد، اما در مجموع ریشه همه این گیوه‌ها،‌ همان پاپوشی است که در زمان هخامنشیان رواج داشته؛ پاپوشی بافتنی با زیره چرم.
یکی از ریشه‌دارترین مناطق ایران که هنر دست‌ساز گیوه در آن رواج داشته، منطقه کردنشین اورامانات است، جایی که پیشینه گیوه در آن به حدود هزار سال قبل و زمان صدر اسلام برمی‌گردد.
گیوه از هزار سال ‌پیش تا به حال جایگاه خود را به عنوان یک پاپوش محبوب بین مردم اورامانات حفظ کرده و در سال‌های اخیر هم شهرتش به خارج از مرزها رسیده است. پاپوشی که علاقه‌مندانش آن را به خاطر سبکی، خنک بودن، زیبایی و مقاوم بودنش می‌پوشند. یکی از تولیدکنندگان گیوه در منطقه اورامانات کرمانشاه معتقد است، اگر روزی بتوان دوباره همان پاپوش‌های مادی را با تلفیق گیوه‌های رایج در مناطق مختلف ایران احیا کرد، صادرات این نوع کفش حتی به کشورهای اروپایی هم امکان‌پذیر می‌شود.
فریبرز عزیزی در ادامه به ایسنا می‌گوید: گیوه‌هایی که امروزه در منطقه اورامانات رایج است، زیره‌هایی پارچه‌ای دارد و برای همین فقط در فصل گرم سال یعنی تابستان می‌شود آنها را پوشید، گاها زیره برخی از گیوه‌ها هم پلاستیکی است،‌ اما در مجموع بافت گیوه‌ها نسبت به زمان باستان به هم ریخته و همین باعث شده تا الان تنها آن را به کشورهای گرمسیر صادر کنیم، بنابراین می‌توان با احیای همان پاپوش به راحتی آن را به اروپا هم صادر کرد.
او به تحولات شگرفی که طی سال‌های اخیر در این پاپوش باستانی به وجود آمده هم اشاره‌ای می‌کند و ادامه می‌دهد: تا همین چندسال پیش گیوه‌ها فقط در رنگ سفید و پاپوشی برای مردان بود، اما تنها طی پنج سال به اندازه هزار سال تغییر و تحول در گیوه به وجود آمد، جوانان و زنان هنرمند خلاق در اورامانات آن را به‌روز‌رسانی کردند، دستان هنرمندشان گیوه‌های رنگی را خلق کرد و طراحی جدیدی به آن داد که باعث شد زنان هم بتوانند این کفش‌های زیبا را بپوشند.