۱۰ روز فرسایشی بورس

«جهان‌صنعت»‌- چرا حال بازار سرمایه خوب نیست؟ آیا علت اصلی بی‌اعتمادی انباشت شده است یا سیاستگذاری‌های نادرست دولت و بازارساز؟ بررسی شرایط اقتصاد کلان کشور، علت حال و روز فعلی بورس تهران را مشخص می‌کند. این در حالی است که افراد معتقدند قیمت‌ها در سطوح ارزنده‌ای قرار گرفته و جای بیشتری برای نزول وجود ندارد. با این وجود، سهامداران شاهد ادامه نوار سرخ بازار در این روزهای معاملاتی هستند.
در پایان معاملات آخرین روز کاری هفته گذشته، دماسنج اصلی تالار شیشه‌ای با افت ۵۵/۰درصدی، معادل ۱۲هزار و ۳۳۰واحد از ارتفاع این شاخص در سطح دو میلیون و ۲۱۹هزار و ۹۲واحدی قرار گرفت.
کاهش ارتفاع نماگر اصلی بازار سرمایه در حالی اتفاق افتاد که شاخص هم‌وزن به‌ عنوان نشان‌دهنده روند عمومی قیمت شرکت‌های کوچک و متوسط، عملکردی موازی را به ثبت رساند. شاخص هم‌وزن نیز با افت ۴۶/۰درصدی (معادل سه هزار و ۳۹۷واحد) در پله ۷۳۷هزار واحدی قرار گرفت.
تابلوی بورس اوراق بهادار تهران، ارزش معاملات خرد (سهام، حق‌تقدم) را در روز چهارشنبه، ۳هزار و ۱۲میلیارد تومان نشان می‌داد. تابلوی بورس اوراق بهادار تهران، حجم معاملات روز چهارشنبه را هم ۷/۶میلیارد برگه سهم ثبت کرد.
بررسی آمار مالکیت افراد حقیقی در این روز از خروج سرمایه آنها از بازار سهام حکایت دارد. شاخص ورود و خروج سرمایه در پایان معاملات روز چهارشنبه بورس از خروج ۵۹میلیارد و ۵۰۰میلیون تومانی پول حقیقی از سهام، حق‌تقدم خبر می‌دهد.
صحبت در رابطه با بازار سهام، به واسطه شرایطی که برای سهامداران و سرمایه‌گذاران ایجاد شده است، نه برای کارشناسان و نه برای اهالی تالار شیشه‌ای، ساده نیست. توالی نقشه سرخ‌فام بازار سهام، طی ۱۰روز معاملاتی گذشته، تجربه‌ای فرسایشی را به سهامداران تحمیل کرده است.
پس از محدود کردن دامنه نوسان طی هفته‌های گذشته، ارزش معاملات سهام و حق‌تقدم‌ها، مجددا به زیر سطح ۳هزار میلیارد تومانی رسید، همچنین جریان ورود پول که در هفته ابتدایی اردیبهشت‌ماه مثبت شده بود، دوباره به سمت منفی چرخید.
پس از سقوط نماگرهای سهامی در مرداد ۱۳۹۹، در نیمه دوم سال ۱۴۰۱ و همچنین هفته‌های آغازین سال ۱۴۰۲، اعتماد از دست رفته سهامداران در مسیر بازگشت قرار گرفته بود. در نتیجه همین امر، سقف تاریخی شاخص کل در محدوده دو میلیون و ۵۳۵هزار واحدی ثبت شد. با این وجود، باری دیگر تخلفی آشکار، کام سهامداران را تلخ کرد تا کدورت‌های سابق احیا شود.
نشانگرهای بازار نظیر ارزش و حجم معاملات، تعداد کدهای فعال در بازار سهام و‌… نشان از آن دارند که بی‌اعتمادی سهامداران خرد، یکی از مهم‌ترین پارامترهایی بوده که مانع بازگشت روند صعودی به آن شده است.
در این بین پارامترهای دیگری نظیر سیاست‌های دولت و بانک مرکزی در قبال اقتصاد کلان کشور، از جمله رویکرد دولت در مواجهه با نرخ ارز نیما و مقوله نرخ بهره، مهم‌ترین دلایل بی‌رمقی بازار این روزها را تشکیل می‌دهند.
به نظر می‌رسد با توجه به اینکه دولت فعلی در سال پایانی خود قرار دارد، هدف ذهنی خود، یعنی کاهش نرخ ارز و تورم را در اولویت قرار دهد. از همین رو، بر حسب تجربه، به نظر می‌رسد تقابل کسری بودجه‌ای که دولت رو‌به‌روی خود می‌بیند، با هدفی که دنبال می‌کند، تاثیر منفی را برای بورس تهران در پی داشته باشد.
در این سناریو، دولت مجبور خواهد شد تخصیص ارز نیمایی به کالا‌ها را ادامه دهد. این موضوع به معنی تداوم کنترل نرخ نیمایی دلار است. در سوی دیگر، دولت با هدف کند کردن گردش پول در بازارها، استراتژی تثبیت یا حتی افزایش نرخ بهره را به کار خواهد بست.
این موارد، مهم‌ترین دلایلی است که جانی در کالبد بازار سهام باقی نگذاشته است. از این رو به نظر نمی‌رسد تا زمانی که متغیرهای بنیادین بازار اصلاح شوند، سرمایه‌گذاران در مقیاس بزرگ، به سمت سرمایه‌گذاری در بورس تهران اقبال نشان دهند.
با این وجود باید توجه داشت که بسیاری از تابلوهای بورس تهران در قیمت‌های ارزنده‌ای قرار دارند اما گاهی میان ارزندگی و مقبولیت، فرسنگ‌ها فاصله وجود دارد؛ فاصله‌ای که پیمایش آن تنها با ابزاری که در دست دولتمردان قرار دارد، ممکن خواهد بود.
در راستای پیش‌بینی بورس روزهای آینده می‌توان انتظار داشت جریان معاملات با وزن بیشتر فروشندگان ادامه یابد و ارزش معاملات نیز کمی بالاتر از میانگین هفته گذشته قرار گیرد.