۳ کامیون‌ دیگر هم سوخت

باز هم کامیون‌های ایرانی در ترکیه به آتش کشیده شدند، این بار سه کامیون! در حالی طی یک ماه اخیر ۹ حمله به خودروهای ایرانی در خاک ترکیه رخ داده است که به نظر می‌رسد هر چه سریع‌تر باید راهکاری برای حفظ جان ایرانی‌ها در این کشور اندیشیده شود.
سریال این حوادث از روز هشتم مرداد آغاز شد زیرا قطار مسافری آنکارا به تهران به شماره ۱۱۵۱۲ ترانس آسیا به دلیل انفجار مین توسط گروه پ‌ک‌ک در بین دو ایستگاه سوورن- گنچ از توابع استان بینگل در شرق این کشور خسارت دید. البته هیچ‌گونه آسیبی به مسافران این قطار آنکارا به تهران نرسید و فقط واگن توشه این قطار آسیب دید. این قطار ۱۷۰ مسافر دارد. رسانه‌های ترک دلیل حادثه را خرابکاری گروه پ‌ک‌ک عنوان کرده بودند.
بعد از این حادثه، مدیرکل دفتر ترانزیت و پایانه‌های مرزی سازمان راهداری و حمل‌و‌نقل جاده‌ای گفت: به رانندگان ایرانی توصیه شد که تا آنجا که ممکن است شب‌ها از مرز ایران به طرف ترکیه نروند به هر حال مسوولیت هر نوع اتفاقی که در خاک ترکیه برای اتباع و کامیون‌های ایرانی بیفتد با دولت آنکاراست.
بعد از انفجار در مسیر قطار آنکارا به تهران، یک دستگاه اتوبوس ایرانی ساعت ۱۱ صبح روز ۱۶ مرداد در منطقه چالدران ترکیه از سوی افرادی که در کوه‌های اطراف کمین کرده بودند مورد حمله قرار گرفت. در جریان این حمله و تیراندازی، راننده و چند نفر از مسافران زخمی شدند که در مسیر انتقال به بیمارستان متاسفانه راننده جان خود را از دست داد. سایر مسافران با اتوبوس دیگر به ایران بازگشتند.
بعد از حمله افراد مسلح به اتوبوس ایرانی، سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای طی بخشنامه‌ای به شرکت‌های حمل‌ونقل مسافری و باری کشور اعلام کرد تا از سفرهای غیرضروری به ترکیه خودداری کنند.
این حمله به اتوبوس ایرانی، واکنش وزارت امور خارجه کشورمان را نیز در پی داشت به طوری که این وزارتخانه در اطلاعیه‌ای اعلام کرد: «با توجه به برخی تحرکات و ناامنی‌های اخیر در منطقه شرق ترکیه، وزارت امور خارجه به شهروندان محترم کشورمان که قصد عزیمت به ترکیه را دارند توصیه می‌نماید تا اطلاع ثانوی از مسیر زمینی اجتناب کرده و حتی‌الامکان مسیر هوایی را برای سفر به آن کشور انتخاب کنند.»
اما این پایان ماجرا نبود؛ تنها به فاصله پنج روز پس از حمله افراد مسلح به اتوبوس ایرانی در ترکیه، در تاریخ ۲۰ مرداد یک کامیون ایرانی در ترکیه مورد حمله قرار گرفت و پس از وقوع این حمله، مرز بازرگان به سمت ترکیه برای مدت چند ساعت بسته شد. البته در پی این حمله خوشبختانه راننده کامیون زنده ماند اما بار و کامیون وی به آتش کشیده شد.
حال روز گذشته شمار این حملات بالا رفته و مدیر کل دفتر ترانزیت و پایانه‌های مرزی سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای از حمله دوباره به سه کامیون ایرانی طی شنبه و یکشنبه‌شب اخیر خبر داد و گفت که خوشبختانه به رانندگان آسیبی وارد نشده اما کامیون‌ها در آتش سوختند.
محمدجواد عطرچیان درخصوص جزییات این حادثه به پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی گفت: متاسفانه افراد ناشناس یکشنبه‌شب به دو کامیون ایرانی و شنبه‌شب به یک کامیون ایرانی در منطقه چالدران ترکیه حمله کردند.
وی با بیان اینکه خوشبختانه به رانندگان ایرانی هیچ صدمه‌ای وارد نشد اما متاسفانه کامیون‌ها به آتش کشیده شدند و سوختند، گفت: طی یک ماه اخیر ۹ بار به خودروهای ایرانی در خاک ترکیه حمله شده است که دولت ترکیه باید پاسخگوی این‌گونه حوادث و حفاظت از جان و مال مسافران و خودروها باشد.
مدیرکل دفتر ترانزیت و پایانه‌های مرزی سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای با بیان اینکه دولت ترکیه باید خسارت اتوبوس‌ها، کامیون‌ها و انهدام بار آنها را بپردازد، در پاسخ به این سوال که چه تمهیداتی برای جلوگیری از ادامه این حوادث برای خودروهای ایرانی وجود دارد، گفت: وزارت امور خارجه پیگیر موضوع خواهد بود ضمن اینکه پیگیری لازم از طرف سفارت ترکیه در ایران در حال انجام است.
مرز همچنان باز است!
وی با بیان اینکه مرز بازرگان همچنان به سمت ترکیه باز است، تاکید کرد: از خودروهای باری و مسافری ایرانی که قصد سفر به ترکیه را دارند درخواست می‌شود از سفرهای غیرضروری به این کشور خودداری کنند.
عطرچیان ادامه داد: به کامیون‌های ایرانی که قصد ترانزیت کالا به اروپا را دارند اعلام شده تا در صورت امکان از مسیرهای جایگزین برای ترانزیت کالا به اروپا استفاده کنند. البته استفاده از مسیرهای جایگزین به دلیل طولانی بودن، هزینه انتقال بار را برای کامیون‌ها و شرکت‌های حمل بار افزایش می‌دهد.
مدیرکل تعرفه و ترانزیت سازمان راهداری با اشاره به اینکه بیمه خسارتی بابت آتش زدن کامیون‌های ایرانی در ترکیه پرداخت نمی‌کند، گفت: برخی شرکت‌ها از مسیرهای جایگزین به جای ترکیه استفاده می‌کنند.
عطرچیان گفت: مسوولیت بستن مرز با وزارت کشور و مسوولیت اعتراض به کشور ترکیه با وزارت امورخارجه است و ما در وزارت راه و شهرسازی فقط می‌توانیم مسیرهای جایگزین پیش‌بینی کرده و به کامیون‌های ایرانی توصیه کنیم که در طول روز در این مسیر تردد کنند.
وی با بیان اینکه مسوولیت حفاظت از کامیون‌های ایرانی با دولت ترکیه است، اظهار داشت: دولت ترکیه باید در جاده‌ها امنیت برقرار کند و اگر نمی‌تواند باید برای کامیون‌های ایرانی اسکورت بگذارد ضمن آنکه این مشکل برای سایر کامیون‌ها هم وجود دارد.
مدیرکل تعرفه و ترانزیت سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای با بیان اینکه بیمه مسوولیت پرداخت خسارت به کامیون‌های ایرانی را برعهده نمی‌گیرد، افزود: هیچ سازمان یا نهادی مسوولیت تامین خسارات را برعهده نمی‌گیرد و ما از دولت ترکیه تقاضا کردیم تا غرامت کامیون‌های ایرانی را بپردازد اما تاکنون جوابی به ما نداده‌اند.
وی با اشاره به اینکه ما نمی‌توانیم کامیون‌ها را مجبور کنیم که از مسیرهای خاص تردد کنند و فقط به آنها اعلام می‌کنیم که این مسیر ناامن است، ادامه داد: مسیرهای دیگر هم مشکلات خاص خود را دارند زیرا تردد در این مسیرها نیاز به ویزا برای رانندگان دارد، همچنین گران‌تر از مسیر ترکیه تمام می‌شود بنابراین انتخاب عبور از مسیرها برعهده کامیون‌داران و صاحبان کالاست.
عطرچیان افزود: از یک ماه پیش برخی شرکت‌های حمل‌ونقل با دریافت هزینه بیشتر، کالاها را از کشوری به غیر از ترکیه به مقصد اروپا حمل کردند که البته این برای کالاهایی است که مقصدشان ترکیه نباشد چراکه برخی از این کامیون‌هایی که آتش زده شده به مقصد ترکیه کالا حمل می‌کردند.
وی با اشاره به اینکه اگر مسیر ناامن باشد، کامیون‌ها به شیوه تجارت پیله‌وری و پشت به پشت کالاها را حمل‌ونقل می‌کنند، گفت: هم‌اکنون کامیون‌های ایرانی به کشور عراق تردد ندارند و به شیوه پشت به پشت کالاها را در سر مرز به کامیون‌های عراقی منتقل می‌کنند که در صورت ادامه ناامنی در مرز ترکیه، این شیوه برای ترکیه هم رواج پیدا می‌کند.
انفجار قطار مسافری، حمله به اتوبوس و حمله به ۹ کامیون ایرانی طی حدود یک ماه اخیر نشان می‌دهد دولت ترکیه باید عزم جدی برای ایجاد امنیت برای کامیون‌ها و اتوبوس‌های ایرانی برقرار کند.
با توجه به حوادث اخیر برای کامیون‌ها و اتوبوس‌های ایرانی، رانندگان ایرانی انگیزه‌ای برای سفر به ترکیه ندارند و مسوولیت این‌گونه حوادث در خاک ترکیه و حفاظت از جان و مال مسافران و خودروها برعهده دولت ترکیه است ضمن اینکه ورود وزارت خارجه کشورمان به این موضوع بیش از پیش احساس می‌شود.
اما سوالی که دولت ترکیه باید به آن پاسخ دهد این است که دولت ترکیه چه اقدامی برای جلوگیری از این حوادث انجام می‌دهد و آیا تضمینی برای مقابله با این افراد و تامین امنیت برای مسافران ایرانی وجود دارد.