۷/۱۷ میلیون نفر سهامداران مستقیم سهام عدالت

سخنگوی ستاد راهبری آزاد‌سازی سهام عدالت گفت: به طور کلی تاکنون ۱۷ میلیون و ۷۰۰ هزار نفر از حدود ۴۶ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر دارنده سهام عدالت، روش مستقیم را برای سهامداری انتخاب کرده‌اند. حسین فهیمی افزود: همچنین ۵/۲ میلیون نفر از مشمولان سهام عدالت نیز در طول این سال‌ها وفات یافته‌اند. او همچنین در خصوص اینکه آیا می‌توان روش مدیریت مستقیم را مجددا به مدیریت غیرمستقیم تغییر داد یا خیر ابراز کرد: وقتی کسی روش سهامداری مستقیم را انتخاب می‌کند، در واقع مالکیت حقوقی بین او و ۳۶ سهامدار برقرار می‌شود یعنی سهام تخصیص یافته و در دارایی فرد می‌نشیند، اینکه دوباره آن را سلب کنیم آثار حقوقی دارد اما تقاضا در این زمینه زیاد است و شورای‌عالی بورس هم به این مطلب توجه دارد. در همین حال رییس هیات‌مدیره کانون سهام عدالت در توضیح مزایای روش غیرمستقیم بیان کرد: کلیه امور سهامداری سهامداران توسط شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی انجام شده و به زودی ۱۰۰ در صد سهام قابلیت فروش پیدا می‌کند. ابراهیم قربانی تاکید کرد: هر چند توصیه می‌شود با در نظر گرفتن بهترین شرکت‌های بورسی و بنگاه‌های اقتصادی و بنیادی در سبد سهام عدالت، سهم‌ها نگه داشته شده و از سود‌های آتی آنها استفاده شود.
به گفته مسوولان اقتصادی، طرح سهام عدالت یکی از بزرگ‌ترین طرح‌های اقتصادی در تاریخ کشور است. این طرح در ردیف فرمان مقام معظم رهبری برای خصوصی‌سازی بنگاه‌های بزرگ اقتصادی و اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی قرار دارد. به موجب این اصل، بسیاری از بنگاه‌های بزرگ اقتصادی مثل بانک ملت، فولاد مبارکه، مخابرات، بیمه‌ها و غیره در آستانه خصوصی‌سازی قرار گرفته یا خصوصی شده‌اند. همزمان با آغاز اجرای این اصل، تصمیم گرفته شد که بخشی از سهام این بنگاه‌ها برای توانمندسازی به خانواده‌های ایرانی اختصاص یابد که طی آن، ۴۹ میلیون و ۱۲۰ هزار نفر مشمول سهام عدالت شدند. با این حال مدیریت و معامله سهام این شرکت‌ها در اختیار مردم قرار نگرفته بود که این مهم نیز از دهم خردادماه جاری و پس از مجوز مقام معظم رهبری اجرایی شد. بدین ترتیب دولت پس از ۱۵ سال، امکان دسترسی مردم برای تملک و مدیریت دارایی‌های خود را فراهم کرده است. بر این اساس سهامداران همچنان تا ۲۹ خردادماه سال جاری می‌توانند با مراجعه به درگاه اینترنتی WWW.SAMANESE.IR روش مستقیم را انتخاب کنند و در صورت عدم مراجعه به این درگاه روش غیرمستقیم به صورت خودکار برای آنان انتخاب خواهد شد.
سهامداری شرکت‌های استانی در روش غیرمستقیم
سخنگوی ستاد راهبری آزاد‌سازی سهام عدالت روز گذشته در رادیو اقتصاد به سوالات پیرامون نحوه مدیریت سهام عدالت پاسخ داد. حسین فهیمی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه چرا ارزش سهام افرادی که روش غیرمستقیم را انتخاب کرده‌اند به آنها گفته نمی‌شود ابراز کرد: افراد در روش غیرمستقیم سهام یک شرکت سرمایه‌گذاری استانی را دریافت خواهند کرد که این شرکت نیز ابتدا باید در بورس پذیرفته شود و در تابلو قیمت بخورد. وی افزود: افرادی که روش غیرمستقیم سهامداری را انتخاب کرده‌اند در واقع، سهامدار شرکت سرمایه‌گذاری استانی خواهند شد. فهیمی بیان کرد: تکلیف قانونی و ابلاغیه مقام معظم رهبری این است که تمامی شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی باید در بورس و فرابورس پذیرش شوند و در تابلو قیمت بخورند. در نتیجه، افرادی که روش سهامداری غیرمستقیم را انتخاب کرده‌اند، باید منتظر باشند تا این روند طی شود. وی اضافه کرد: امیدوارم طی یک تا دو ماه آینده این کار هم تمام و کمال به نتیجه برسد و افرادی که روش سهامداری غیرمستقیم را انتخاب کرده‌اند بتوانند از ارزش سهام خود مطلع شوند و در عین حال بتوانند خرید و فروش سهام داشته باشند. فهیمی تاکید کرد: آزادسازی سهام عدالت هم برای روش مستقیم و هم روش غیرمستقیم اتفاق می‌افتد. وی افزود: اگر مشمولان هیچ کاری هم انجام ندهند آزاد‌سازی سهام عدالت انجام می‌شود و رابطه مستقیم مالکیت بین سهامدار و سهام شرکت‌ها در روش سهامداری مستقیم در ۳۶ شرکت و در روش غیرمستقیم شرکت سرمایه‌گذاری استانی اتفاق خواهد افتاد. فهیمی با اشاره به اینکه روش بورس مبتنی بر شفافیت و اطمینان است، گفت: سهامداران سهام عدالت هر روشی را انتخاب کنند یا نکنند دارایی آنان به نامشان آن هم در سامانه‌ها و زیرساخت‌های بورس ثبت و ضبط است.
ارجحیت با نگهداری سهام است
سخنگوی ستاد راهبری آزاد‌سازی سهام عدالت تصریح کرد: مفهوم آزاد‌سازی جنبه‌های مختلفی دارد که فروش یکی از این جنبه‌هاست. فهیمی افزود: ارزش سهام شرکت‌های سهام عدالت در ۱۰ سال گذشته افزایش قابل توجهی داشته و از این به بعد هم همین‌طور خواهد بود چون بنگاه‌های بنیادی ارزشمندی هستند. وی با بیان اینکه نگهداری سهام عدالت در بلندمدت به صرفه است، اظهار کرد: برای سهامداران سهام عدالت حقوق و مزایای فراوانی وجود دارد که اضطراری‌ترین و نامطلوب‌ترین شکل آن فروش و خروج از آن سهامداری است. فهیمی تصریح کرد: آزاد‌سازی سهام عدالت به مفهوم عام و گسترده آن یعنی امکان استیفای حقوق همه‌جانبه سهامداری همانند سایر سهامداران در کشور انجام می‌شود و مشمولان سهام عدالت قادر خواهند بود، تمامی حقوق و منافع مالکانه خود را به عنوان سهامدار اعمال کنند. البته این به معنای درخواست یا تشویق برای فروش سهام نیست، بلکه درخواست اینکه دارایی ارزشمند (سهام عدالت) را در سبد دارایی خود نگهداری کنند.
فروش آنی «سهام‌عدالت» نه؛ سودسازی آتی، بلی
در همین حال رییس هیات‌مدیره کانون سهام عدالت اظهار کرد: متاسفانه مردم آزادسازی سهام عدالت را با روش مدیریت سبد سهام عدالت اشتباه گرفته و بابت آزادسازی برخی اقدامات انجام داده‌اند که اصلا ضروری نیست. ابراهیم قربانی افزود: طبق فرمایشات رهبری، دولت موظف شد آزادسازی سهام عدالت را انجام داده و مالکیت و مدیریت سهام را به سهامداران منتقل کرده و اختیار خرید و فروش را به آنها بسپارد. وی خاطرنشان کرد: بابت آزادسازی سهام عدالت نیاز به هیچ اقدام دیگری از سوی سهامداران نبوده و دولت وظیفه آزادسازی سهام به نام سهامدار را به عهده دارد؛ بنابراین افرادی که خود مدیریت ۳۶ شرکت بورسی را بر عهده بگیرند، روش مستقیم را انتخاب کرده‌اند. قربانی ادامه داد: افراد دیگری که مدیریت سهام عدالت خود را به شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی می‌سپارند نیز روش غیرمستقیم به صورت پیش‌فرض برای آنها انتخاب شده است. رییس هیات‌مدیره کانون سهام عدالت عنوان کرد: در هر دو روش مالکیت و اختیار خرید و فروش سهام برعهده خود سهامدار است. تفاوت اینجاست که در روش مستقیم سهامدار، مدیریت ۳۶ شرکت را خود بر عهده داشته و از شرکت‌های سرمایه‌گذاری خود را جدا می‌کند. قربانی در گفت‌وگو با بورس نیوز اضافه کرد: در روش مستقیم سهامدار ۳۰ درصد سهم را سفارش فروش گذاشته و ۷۰ درصد نزد دولت باقی می‌ماند، اما در روش غیرمستقیم مردم به زودی می‌توانند در مورد ۱۰۰ درصد سهم خود تصمیم بگیرند.
۵ سهم با بیشترین وزن در سبد سهام عدالت
از سوی دیگر، کارشناسان پنج شرکت را با بیشترین وزن در سبد سهام عدالت شناسایی کرده‌اند که نزدیک به ۵۰ درصد از کل سبد سهام عدالت مشمولان را به خود اختصاص داده‌اند. با ارزش‌ترین شرکت کشور شرکت صنایع پتروشیمی خلیج‌فارس است که شرکت‌های پتروشیمی زیادی نظیر پترول، بندر امام، مبین، فجر و… جزو زیر مجموعه‌های این هلدینگ بزرگ هستند. این شرکت اکنون در سبد سهام عدالت موجود است. همچنین شرکت فولاد مبارکه اصفهان که بزرگ‌ترین شرکت فولادی کشور بوده و پس از شرکت صنایع پتروشیمی خلیج‌فارس در جایگاه دوم با ارزش‌ترین شرکت کشور قرار گرفته دیگر موجودی این سبد سهام است. شرکت ملی صنایع مس ایران نیز شرکت دیگر سبد سهام عدالت است که دربرگیرنده کلیه فعالیت‌های معادن مس کشور است. همچنین پالایشگاه نفت تهران «شتران» که هم‌اکنون با دریافت نفت‌‌خام مورد نیاز خود از میدان نفتی مارون و اهواز واقع در خوزستان اقدام به تولید ۲۵۰ هزار بشکه محصول در روز می‌کند به طوری که از این نظر ۱۳ درصد سوخت کشور را تامین می‌کند.
بانک ملت نیز با ارزش بازاری ۱۰۵ هزار میلیارد تومان یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های خدمات مالی و بانکداری کشور بوده که با ۱۴۵۶ شعبه در سراسر ایران فعالیت می‌کند و در سبد سهام عدالت قرار دارد. این بانک به موجب ماده ۱۷ لایحه قانونی اداره امور بانک‌ها در سال ۱۳۵۸ از ادغام ۱۰ بانک و با سرمایه اولیه ۵/۳۳ میلیارد ریال تشکیل شد. بانک ملت در سال ۱۳۹۶ در فهرست ۱۰۰ شرکت برتر ایرانی، منتشر شده توسط سازمان مدیریت صنعتی، رتبه نخست از بزرگ‌ترین شرکت‌های خصوصی را به خود اختصاص داد. شرکت به پرداخت ملت، در بین ۱۵۰ شرکت برتر جهان در حوزه پرداخت الکترونیک در سال ۲۰۱۵ رتبه ۲۳ و درخاورمیانه رتبه نخست را به خود اختصاص داد. از همین رو این شرکت نیز به عنوان یکی از ارزشمندترین شرکت‌های سبد سهام عدالت شناسایی شده است. از همین رو کارشناسان بازار توصیه می‌کنند سهامداران عدالت در فروش سبد خود عجله نکرده و منتظر سود آتی آن باشند.