تعیین تکلیف موسسات مالی غیر‌مجاز با حاکمیت

ایران‌چک‌های جدید به زودی عرضه می‌شود

گروه اقتصادی- انتقال حساب‌های دولتی به بانک مرکزی، سرمایه‌گذاری ۲۴۵ هزار میلیاردی بانک‌ها در شرکت‌داری، ۳۰ هزار میلیارد تومان پول مجانی در جیب بانک‌ها، حذف رد و بدل فیزیکی چک با راه‌اندازی سامانه چکاوک وتوزیع دو میلیون و ۱۰۰ هزار بسته امنیت غذایی مواردی است که مدیران بانک مرکزی به تشریح آن پرداختند‌.
حمید تهران‌فر، معاون نظارتی بانک مرکزی روز گذشته در نشست خبری در بانک مرکزی به مناسبت هفته دولت، تعداد بانک‌ها و موسسات اعتباری دارای مجوز را ۳۴ بانک و موسسه اعلام کرد و با بیان اینکه این تعداد دارای ۲۰ هزار و ۲۶۲ شعبه هستند، جمع سپرده‌های بانک‌ها را هفت هزار و ۱۴۳ میلیارد ریال اعلام کرد و گفت‌: بر این اساس سرانه سپرده هر شعبه ۳۵۲ میلیارد ریال است‌.
معاون نظارتی بانک مرکزی تسهیلات پرداختی بانک‌ها به زیرمجموعه‌های خود را ۱۱۲ هزار میلیارد ریال ذکر کرد و افزود‌: رقم سرمایه‌گذاری بانک‌ها در سهام شرکت‌ها هم ۲۴۵ هزار میلیارد ریال است‌.
وی رقم حقوق صاحبان سهام کل بانک‌ها را ۶۹۷ هزار میلیارد ریال، کل دارایی بانک‌ها را ۱۰ هزار و ۶۶۰ میلیارد ریال، دارایی‌های ثابت بانک‌ها را ۵۰۰ هزار میلیارد ریال، سپرده‌های پس‌انداز قرض‌الحسنه بانک‌ها را ۳۰۰ هزار میلیارد ریال و تسهیلات پرداختی در همین بخش را ۲۶۳ هزار میلیارد ریال اعلام کرد و اظهارداشت‌: با توجه به منابع کم بانک‌ها در بخش قرض‌الحسنه میزان تسهیلات پرداختی نیز کم بوده است‌.
این مقام مسوول در بانک مرکزی گفت‌: نسبت کفایت سرمایه کل نظام بانکی ۴/۶ درصد است که رقم نرمال آن باید هشت درصد باشد این رقم در بانک‌های دولتی ۹/۵ درصد، در بانک‌های خصوصی ۴/۸ درصد و در بانک‌هایی که در جریان خصوصی شدن هستند ۵/۵ درصد است‌.
تهران‌فر با اشاره به اصلاح ضوابط و مقررات تصریح کرد‌: تعدادی از مقررات و بخشنامه‌ها دارای ابهام بودند و لازم بود که نسبت به زمان تغییر کنند بر این اساس طی یک سال گذشته سعی در رفع ابهام این ضوابط کرده‌ایم‌.
وی با اشاره به اقدامات بانک مرکزی برای بهبود فضای کسب و کار در نظام بانکی کشور نسبت به فضای فعلی در نگاه به نظام بانکی کشور که غبارآلود است، انتقاد کرد و افزود‌: منظور من از این بحث این است که افراد درگیر با این موضوع به درستی طرف روبه‌روی خود را نمی‌بینند و زیاده از حد در برخی موارد بانک‌ها را مقصر قلمداد می‌کنند‌. آنچه به تخطی بانک‌ها مطرح می‌شود با آن هیجانی که به آنها مطرح می‌شود، نیست‌.
وی از سرمایه‌گذاری ۲۴۵ هزار میلیارد ریالی بانک‌ها در سهام شرکت‌ها خبر داد و گفت‌: در حال حاضر فشارهایی روی نظام بانکی است که آن را تحمل می‌کنند و به دنبال راه گریزی برای آن هستند این درحالی است که طی سال‌های گذشته نظام بانکی مقررات را دور می‌زد اما هم‌اکنون جلوی این رفتار آنها گرفته شده است‌. مسوولان بانک‌ها هرگز راضی نیستند که نتیجه کار، قطع تولید کشور باشد‌. تهران‌فر در بخش دیگری از صحبت‌های خود از ادامه اجرای برنامه‌های بانک مرکزی برای ساماندهی بازار غیرمتشکل پولی خبر داد و اظهار داشت‌: باید تکلیف موسسات غیرمجاز پولی با حاکمیت کشور روشن و مشخص شود‌. در گذشته مرزها مشخص نبود و معلوم نبود که برخی از این موسسات که نام آنها در سایت مرکز اعلام شده بود، تحت نظارت هستند یا خیر که در حال حاضر این فضاها اصلاح شده است‌. در عین حال تعداد موسسات مالی و اعتباری دارای مجوز بانک مرکزی که هم‌اکنون سه موسسه است به چهار موسسه افزایش خواهد یافت‌.
وی با تاکید بر اینکه به هیچ عنوان مجوز فعالیت تعاونی‌های اعتبار آزاد را نمی‌دهیم و آنها را نمی‌پذیریم از همکاری وزارت تعاون با بانک مرکزی در این زمینه خبر داد‌.
معاون نظارتی بانک مرکزی افزود‌: صندوق‌های قرض‌الحسنه تک شعبه‌ای تحت نظارت سازمان اقتصاد اسلامی قرار دارند و تفاهمنامه‌ای با این سازمان منعقد شده که براساس آن این سازمان آمار این صندوق‌ها را جمع آوری و به بانک مرکزی اعلام می‌کند و اگر صندوقی با مشکل مواجه شد به بانک مرکزی اعلام می‌شود همچنین از این پس صندوق‌های قرض‌الحسنه چند شعبه‌ای مشمول سپرده قانونی می‌شوند‌.
وی با اشاره به فضای دشوار و فعالیت صرافی‌ها عنوان کرد‌: صرافان بخش‌خصوصی راحت‌تر می‌توانند به بانک مرکزی مراجعه کنند این درحالی است که تقاضاهای جدید نیز بررسی می‌شوند اینکه برخی صرافان نسبت به بخشنامه جدید بانک مرکزی ناراضی هستند و مشکلاتی در مورد ضمانتنامه دارند طبیعی است‌ اما بانک مرکزی برای تدوین بخشنامه جدید با صرافان عادل صحبت کرده است‌.
تحول در سامانه دولتی
ناصر حکیمی، مدیرکل فناوری اطلاعات بانک مرکزی در ادامه این نشست اظهار کرد‌: تحولی که در راه‌اندازی سامانه دولتی برای امور مالی رخ داده این است که فیش‌ها به‌طور کلی حذف می‌شوند‌.
مدیرکل فناوری اطلاعات بانک مرکزی در مورد سامانه چکاوک نیز به ایراد توضیحاتی پرداخت و افزود‌: هم‌اکنون چک‌ها به صورت فیزیکی رد و بدل می‌شود که براساس سامانه چکاوک رد و بدل فیزیکی حذف می‌شود‌.
وی گفت‌: با سامانه چکاوک فاصله چک بین تهران و شهرستان‌ها کوتاه می‌شود و زمان کلر نیز کاسته خواهد شد‌. این سامانه هم‌اکنون راه‌اندازی شده و به صورت موازی در حال فعالیت است و ۵۰ هزار چک را مبادله می‌کند‌.
حکیمی با بیان اینکه استفاده گواهی نماد برای امضای الکترونیکی چک آغاز شده است، تصریح کرد‌: وقتی چک به صورت فیزیکی باشد باید تمام چک‌ها در شبکه بانکی ابعاد استاندارد پیدا کنند اما در چک‌های جدید از فیچر بارگذاری دو بعدی استفاده شده است‌.
این مقام مسوول در بانک مرکزی درباره هک شدن بانک‌ها گفت‌: هک شدن مفهوم خاصی است، وقتی کلاهبرداری اتفاق می‌افتد می‌گویند بانک هک شده اما در عمل بانکی هک نشده است، قویا می‌گویم تاکنون بانکی هک نشده است‌.
بانک مرکزی سکه وارد بازار نمی‌کند
محمود احمدی نیز به بیان گزارشی از اقدامات انجام شده در حوزه الکترونیک این بانک طی یک سال گذشته پرداخت‌.
وی با بیان اینکه در تصدی بانک‌ها وارد نشده‌ایم، افزود‌: پرداخت‌ها از حوزه دولت توسط خود بانک‌ها انجام می‌شود و ما از آنها صلب اختیار نکرده‌ایم‌.
این مقام مسوول در بانک مرکزی امنیت در شبکه بانکی را مورد اشاره قرار داد و گفت‌: رشد تراکنش‌های بانکی بیش از انتظار بانک مرکزی است‌. کاشف هم برای همین منظور طراحی شده است‌.
احمدی ضمن اشاره به پرده‌برداری از بانک مرکزی ۱۴۰۰ تصریح کرد‌: در گذشته مشکلات بسیاری برای انتشار و خرید اوراق مشارکت و البته نظارت بر این اوراق توسط مقام ناظر وجود داشت به همین منظور بنا شد در سال‌جاری اوراق مشارکت را در سامانه الکترونیک به فروش برسانیم‌.
احمدی با تاکید براینکه شبکه بانکی از پشت پیشخوان، شعبه و باجه بیرون آمده است، ادامه داد‌: بیش از دو میلیون و ۱۰۰ هزار بسته امنیت غذایی درحالی به تازگی توزیع شد که کوچک‌ترین دغدغه‌ای در جامعه ایجاد نکرد‌.
وی گفت: برنامه‌ای برای ورود به حوزه سوخت داریم، تا امکان برداشت همزمان وجه پرداختی برای سوخت از کارت‌های مردم وجود داشته باشد‌.
دبیرکل بانک مرکزی با اشاره به اینکه طی هفته اخیر از ایران‌چک جدید پرده‌برداری شده است، گفت‌: قطع ایران‌چک جدید تغییر و مشابه قطعی خواهد شد که برای اسکناس جدید در رفرم پولی طراحی کرده‌ایم‌، روی ایران‌چک جدید بارگاه حضرت رضا و پشت آن سقاخانه طراحی شده است‌.
وی همچنین اشاره‌ای به تغییر طرح اسکناس دو هزار تومانی داشت و درباره برنامه بانک مرکزی برای تدوین قانون کلی برای چاپ ایران‌چک افزود‌: در بانک مرکزی در تلاشیم که قانون جامعه‌ای داشته باشیم ولی از آنجایی که در رفرم پولی بناست تجدیدنظری صورت گیرد تصمیم گرفتیم یکباره اینکار انجام شود نه اینکه اسکناس درشت را چاپ کنیم و دوباره بخواهیم جمع کنیم‌.
دبیرکل بانک مرکزی درباره سرانجام طرح تولید سکه‌های نیم گرمی تصریح کرد‌: برنامه‌ای برای سکه‌های نیم‌گرمی نداشتیم‌ فقط طراحی و تولید سکه‌های یک گرمی را در دستور کار بانک مرکزی داریم‌.