۴۰۰ هزار نفر امسال مشغول به کار شدند

گروه اقتصادی- انتشار اطلاعات تازه در مورد نرخ بیکاری ۵/۹ درصدی از سوی مرکز آمار ایران با واکنش‌های متفاوتی در نهادهای کارشناسی مواجه شده است.
پیش از آنکه مرکز آمار ایران گزارش خود در مورد نرخ بیکاری را منتشر کند، مرکز پژوهش‌های مجلس چند سناریو در مورد آینده نرخ بیکاری در کشور منتشر کرده بود. مرکز پژوهش‌های مجلس پیش‌بینی کرده در صورتی که نرخ رشد اقتصادی تا پایان سال و پس از خروج اقتصاد ایران از رکود به عدد پنج درصد برسد، نرخ بیکاری به عدد ۶/۱۴ درصد خواهد رسید. این درحالی است که براساس گفته‌های معاونت نظارت راهبردی رییس‌جمهور در حال حاضر نرخ رشد اقتصادی کشور یک درصد است. اما با همین نرخ رشد اقتصادی، نرخ بیکاری به عدد ۵/۹ درصد رسیده است.
رییس کل بانک مرکزی نیز در ابتدای هفته جاری نرخ رشد اقتصادی کشور تا پایان سال را ۷/۳ درصد پیش‌بینی کرده بود. براین اساس نرخ بیکاری نیز در پایان سال‌جاری به عددی نزدیک به ۶/۱۴ درصد می‌رسد.
بعد از اعلام اخیر مرکز آمار از نرخ بیکاری تابستان سال جاری که بیانگر کاهش تعداد بیکاران، نرخ بیکاری ۵/۹ و ایجاد ۴۰۰ هزار شغل بود، برخی منتقدان نسبت به نحوه محاسبات و رابطه آن با رشد اقتصادی واکنش نشان داده یا در برنامه‌های تلویزیونی دستخوش مقایسه‌هایی که اغلب پایه کارشناسی نداشت، قرار گرفت.
بر همین اساس محمد باقر نوبخت در گفت و گوی ویژه شبکه خبر حضور یافته و با ارایه توضیحاتی درباره محاسبات انجام شده نسبت به نقدهای غیر کارشناسی و عجولانه به خصوص در صدا و سیما انتقاد کرد.
معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور با بیان اینکه دولت قبل و حتی قبل‌تر هم نرخ بیکاری را با روش آماری ما محاسبه می‌کردند، تصریح کرد: ایجاد ۴۰۰ هزار شغل در شش ماه جای مطالعه داشته و قابل هو کردن یا تشکیک نیست و تخریب ذهن مردم نسبت به این ادعا نوعی بی‌‌انصافی است.
معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور در تشریح آمار اخیر مرکز آمار از نیروی کار گفت: نرخ بیکاری نسبتی است که تعداد بیکاران صورت و جمعیت فعال مخرج آن را تشکیل می‌دهد که جمعیت فعال بالای ۱۰ سال است که کمتر از این سن غیر مولد و از این سن به بالا در سن کارقرار می‌گیرند.
وی توضیح داد: جمعیت ۱۰ ساله و بیشتر به دو دسته تقسیم می‌شوند یک گروه جمعیت غیرفعالند که توان کار دارند اما جویای کار نیستند و گروه دوم فعالند که در سن کار و جویای کارند.
معاون برنامه‌ریزی ونظارت راهبردی رییس‌جمهور با اشاره به اینکه جمعیت فعال در سن کار بوده و آماده به کار هستند، افزود: از این جمعیت نیز بخشی کار به دست آورده و شاغل می‌شوند و تعدادی هم کاری نداشته و بیکارند که نسبت تعداد بیکاران به جمعیت فعال جویای کار بیانگر نرخ بیکاری است.
دولت قبل هم با روش ما محاسبه می‌کرد
وی با تاکید بر اینکه قطعا نمی‌توان گفت کسی که یک ساعت در هفته کار می‌کند دارای شغلی با حقوق مکفی است، تصریح کرد: اما با همین آمار و ارقام و روش‌هایی که نرخ بیکاری فعلی محاسبه شده فصل و سال پیش و دولت قبل و قبل تر نرخ بیکاری را محاسبه کرده‌اند.
معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور با بیان اینکه برای به دست آوردن برآیندی از کار، بیکاری و اشتغال، از نمونه‌ای از ۶۴ هزار خانوار از سراسر ایران هر سه ماه یکبار پرسش انجام می‌شود، ادامه داد: بر این اساس در تابستان امسال دو میلیون و ۲۵۷ هزار نفر اعلام کردند که کار نداشته و بیکارند. در عین حال در این مدت ۲۳ میلیون و ۷۵۰ هزار نفر جمعیتی بودند که در سن کار بوده‌اند که از تقسیم این دو رقم نرخ بیکاری محاسبه می‌شود.
وی با طرح این سوال که «آیا تعداد بیکاران در تابستان نسبت به دوره بهار کم یا زیاد شده است؟» یادآور شد: تعداد بیکاران نسبت به دو میلیون و ۵۳۰ هزار نفری بهار کم شده و به دو میلیون ۲۵۷ هزار نفر کاهش یافته است. همچنین نسبت به تابستان سال ۱۳۹۲ از دو میلیون و ۵۶۳ هزار نفر به رقم فعلی کاهش یافته و این در حالی است که در محاسبات نرخ بیکاری مرکز آمار تعداد بیکاران به جمعیت فعال تابستان سنجیده شده است.
حتی تولید ۸۰۰ هزار شغل تا پایان سال هم رقم بالایی نیست
نوبخت با بیان اینکه تعداد مشاغل ایجاد شده از ۲۱ میلیون و ۱۰۰ هزار نفر در بهار امسال به ۲۱ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر در تابستان رسید که بیانگر ایجاد ۴۰۰ هزار شغل در این مدت است، گفت: بنابراین در نیمه اول سال‌جاری که دولت در طرح‌های عمرانی سرمایه‌گذاری کرده و بخش خصوصی وارد شد و ۱۲ درصد تسهیلات مربوط به سرمایه در گردش افزایش یافته و ۱۱۳ هزار میلیارد تومان تسهیلاتی که در پنج ماهه اول امسال تزریق شد به ایجاد ۴۰۰ هزار شغل منتهی شده است که در صورت ادامه این روند در شش ماهه دوم و ایجاد ۴۰۰ هزار شغل دیگر مجموع تولید اشتغال به ۸۰۰ هزار نفر می‌رسد که هنوز رقم بالایی نیست و دولت باید گام‌های جدی‌تری بردارد.
وی خاطرنشان کرد: مساله اصلی اینجاست که نسبت به دو سال رشد اقتصادی منفی که موجب ریزش نیروی انسانی شد، دولت با تغییر جهت به سمت سرمایه‌گذاری و افزایش شغل رفته است.
انتقادات نوبخت از گزارش‌های عجولانه صدا‌وسیما
معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور با اشاره به سوال یکی از برنامه‌های تلویزیونی که اعلام کرده «آیا کاهش یک درصدی نرخ بیکاری را حس کرده و می‌فهمید؟»، گفت: مرکز آمار ایران طبق قانون مرجع رسمی اعلام آمارهای کشور است و اگر تردیدی در رابطه با این آمار وجود دارد در دانشگاه‌ها و حتی صداوسیما می‌توان جلسات توجیهی شکل داد و نحوه محاسبات را بررسی کرد.
با یک انیمیشن آمار را زیر سوال نبرید
نوبخت افزود: در یکی از برنامه‌های خبری که (شنبه‌شب) شاهد پخش آن بودم از رسانه ملی تعجب کردم که در یک برنامه خبری با گزارش انیمیشنی و بدون حضور کارشناسان نسبت به آمار نرخ بیکاری تردید ایجاد می‌کند. وقتی رسانه‌های غربی اعلام می‌کنند که نرخ بیکاری ایران در شرایط تحریم یک رقمی شده است پس اگر پیام درستی به آنها بدهیم آن هم هنگامی که نسبت به حقوق ملت ایران بی‌توجهند کار درستی است و برعکس این موضوع اینکه اگر تردیدی در این موضوع ایجاد کنیم آنها را ترغیب می‌کنیم که تحریم آنها بر کشورمان اثر منفی خود را گذاشته است.
معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور با بیان اینکه آمار و ارقام ارایه شده در رابطه با نرخ بیکار مستند بوده و قابل دفاع است، بیان کرد: از صداوسیما این انتظار و درخواست را دارم که در شبکه‌های علمی و کارشناسی خود به این موضوع پرداخته و در اذهان مردم تردید ایجاد نشود.
وی در پاسخ به این سوال که بخش قابل توجهی از درخواست‌های مردم ایجاد شغل برای جوانان است، دولت در عمل برای ساماندهی این موضوع چه کرده است؟ باز هم به نقش صداوسیما اشاره کرد و گفت: رسانه ملی می‌تواند در این زمینه کمک بسیاری انجام دهد البته کمک آن نیست که در یک خبری با انیمیشن این موضوع را زیر سوال ببرد. صداوسیما دوربین و خبرنگار داشته و به حد کافی در سراسر کشور مراکز استانی فعال دارد پس هنگامی بنده اعلام کردم که اعتبار عمرانی استان‌ها را صددرصد پرداخته‌ایم و نسبت به دوره مشابه سال قبل ۵/۱۲ برابر افزایش یافته، این رسانه می‌تواند برود و از استانداری‌ها در مورد پول‌هایی که گفته‌ایم پرداخته‌ایم سوال کند.
معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور ادامه داد: صداوسیما برود در طرح‌هایی که در استان‌ها پراکنده است از کارگری که در آنها در حال کار است سوال کند که آیا قبلا کار می‌کردید؟ بنابراین به راحتی می‌توانید این موضوع را احساس کنید.
می‌دانستم بلافاصله دوربین می‌برند و از وام ازدواج سوال می‌کنند
نوبخت اشاره‌ای هم به عملکرد صداوسیما بعد از اعلام دولت برای پرداخت وام ازدواج داشت و گفت: خاطرم هست که وقتی اعلام کردیم بعد از عید فطر قرض‌الحسنه وام ازدواج را پرداخت می‌کنیم گزارش عجولانه‌ای پخش شد این درحالی است که حدس زده بودم و به همکارانم هم گفته بودم که نکند در بین این همه شعبه یکی از پرداخت قرض‌الحسنه ازدواج خبری نداشته و برای آن اقدام نکند، که همین کار را هم انجام دادند و صبح اول وقت رفتند تا یک نفر را پیدا کنند که آیا وام ازدواج گرفته‌اید یا نه و البته همان شب شبکه دو خبر ۲۰:۳۰ اعلام کرد که اغلب وام ازدواج نگرفته‌اند و بعد هم این موضوع را وصل کرد به رانت ۶۵۰ میلیونی و مطالبات معوق و…
نوبخت با اشاره به اینکه باید عنوان شود این ۴۰۰ هزار شغل کجا ایجاد شده و در کدام بخش‌ها بوده است، بیان کرد: رسانه ملی که فرصت هم دارد باید با دوربین‌هایش برود تبیین کرده و آن را پخش کند چراکه مردم خبر ندارند در طرح‌های عمرانی چه می‌کنند.
وی با بیان اینکه تمام همت دولت از ابتدای امسال برای حرکت به سمت اقتصادی با رشد مثبت بوده است، گفت: در حالی ۴۰۰ هزار شغل در شش ماه ایجاد شده که قابل مطالعه بود و قابل هو یا تشکیک کردن نیست و شاید نوعی بی‌انصافی است که ذهن مردم را نسبت به این ادعا تخریب کنیم چراکه برای رسانه ملی بسیار سهل‌الوصول است.
نوبخت خاطرنشان کرد: صداوسیما به جای اینکه بلافاصله با کلی شعف و ذوق‌زدگی بیان کند که سال گذشته نرخ بیشتر بوده و امسال کمتر شده و این‌چطور ممکن است؟ توضیح دهد که این شغل‌ها چگونه ایجاد شده است.