تصویر مالیات در سال جدید

درآمدهای مالیاتی در حالی به شکل اصولی و قانونی طی دو سال اخیر افزایش یافته و به درستی محقق شده که به گفته کارشناسان تحقق اهداف چنین درآمدهایی در سال جاری نیز با استفاده از ابزارهای متنوع به خوبی شدنی است.
به گزارش بازار، پس از فاصله‌گیری بودجه سالانه از درآمدهای نفتی، دولت با راهکارهای اصولی بر شناسایی مودیان جدید مالیاتی متمرکز شد و با شیوه‌های خاص همچنین استفاده از ابزارهای قانونی راه کسب درآمد از محل انجام فعالیت‌های اقتصادی و شناسایی سری افرادی که با زیرکی و ترفند حاضر به پرداخت مالیات به دولت نبودند را هموار کرد تا مشمولان مالیاتی در این مسیر به قانون تمکین کنند و در پرداخت قانونی مالیات به دولت در این امر سهیم شوند.
به طوری که طی ۲ سال اخیر درآمدهای مالیاتی کشور بدون اینکه فشاری به بخش تولید و بنگاه‌های اقتصادی وارد شود به درستی محقق شده است. آنطور که رشد درآمدهای مالیاتی همزمان با کاهش ۵ درصدی مالیات تولیدکنندگان و با اتکا به شناسایی مودیان جدید و فراریان مالیاتی در سال گذشته هم در بخش مالیات‌های مستقیم و هم مالیات از محل درآمدها همچنین در حوزه مالیات بر کالاها و خدمات به خوبی تحقق یافت.
تور دولت برای فراریان مالیاتی
این در حالی است که تحقق درآمدهای مالیاتی همزمان با کاهش ۵ درصدی مالیات تولیدکنندگان با شناسایی بیش از ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار مودی جدید و به تور افتادن فراریان و ابربدهکاران مالیاتی رقم خورده است. آنطور که رییس مرکز تنظیم مقررات نظام پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان سازمان امور مالیاتی کشور، اواخر سال گذشته اعلام کرد؛ میلیون‌ها دستگاه کارتخوان بانکی به پرونده مالیاتی متصل شده‌اند و کلیه مالکان این دستگاه‌ها نیز ملزم به اتصال به پرونده مالیاتی هستند‌.
البته طبق گزارش‌های موجود طی سال‌های گذشته بیش از ۱۰ میلیون دستگاه کارتخوان که به پرونده مالیاتی متصل نشدند، خاموش شدند، رویکرد قابل توجهی که باعث شد دارندگان دستگاه‌های کارتخوان چه ثابت و چه سیار برای جلوگیری از غیر‌فعال شدن دستگاه‌های کارتخوان خود ملزم به رعایت قانون و اتصال به سازمان امور مالیاتی در پرداخت مالیات شوند. اقدامی که موجب شد بخش قابل توجهی از فراریان مالیاتی به تور بیفتند و درآمدهای دولت نیز از این محل بیشتر شود.
ساماندهی دستگاه‌های کارتخوان بانکی و تمکین صاحبان آن به قانون برای سهیم شدن در امر پرداخت مالیات شاید یکی از راهکارهای موثر دولت بود که در سال گذشته به خوبی نتیجه داد، البته سازمان امور مالیاتی کشور همچنان بیش از گذشته با همکاری بانک مرکزی و سایر دستگاه‌های مرتبط همواره با تمرکز بر استفاده از همه ابزارها و راهکارها لازم درصدد جلوگیری از فرار مالیاتی افرادی است که یا اظهارنامه غیر‌واقعی پر می‌کنند و یا با زیرکی نمی‌خواهند به دولت مالیات بدهند، درمقابل اما دولت برای تحقق اهداف پیش‌بینی‌شده درآمدهای مالیاتی در بودجه سال جاری از همه راهکارهای قانونی و نیز با بهره‌گیری از ابزارهای لازم در این زمینه به جد تلاش می‌کند.
رصد تراکنش‌های بانکی برای شناسایی مودیان جدید
موضوع مهم دیگری که امسال برای کسب درآمد مالیاتی از فراریان مالیات بیش از گذشته مد‌نظر بوده رهگیری تراکنش‌های بانکی مشکوک است، آنطور که طبق اظهارات مسوولان مالیاتی شناسایی فرارهای مالیاتی با کنترل تراکنش‌های بانکی مشکوک و افزایش بازرسی‌های میدانی مالیاتی جهت احقاق حقوق مردم در سال جاری همچون گذشته به شکل گسترده شروع شده است این اقدام در راستای شفاف‌سازی هر چه بیشتر فعالیت‌های اقتصادی مودیان بوده که با ارتقای سامانه دریافت، پالایش و بارگذاری ریز‌تراکنش‌های بانکی و انتقال سیستمی پرونده‌های مرتبط با تراکنش‌های بانکی مشکوک بین ادارات امور مالیاتی و با اعمال قواعد جدید پالایش تراکنش‌ها صورت می‌گیرد.
البته طبق گزارش‌های موجود از محل کنترل تراکنش‌های بانکی مشکوک در سال گذشته بیش از ۱۷ هزارمیلیارد تومان اوراق تشخیص مربوط به مودیان دارای فرارهای مالیاتی صادر شده است. در این سال علاوه بر شناسایی حساب‌های اجاره‌ای، بیش از یکصد فعال اقتصادی که با سوءاستفاده از صندوق‌های قرض‌الحسنه سعی در کتمان فعالیت‌های اقتصادی خود داشتند و دارای فرار مالیاتی بودند شناسایی شده‌اند. علاوه بر این در سال جاری و به دنبال اجرای سیاست‌های سازمان امور مالیاتی برای جلوگیری از فرار مالیاتی اقداماتی نیز در راستای افزایش بازرسی‌های میدانی مالیاتی با هدف شناسایی هر چه گسترده‌تر فرارهای مالیاتی در حال انجام است موضوعی که سال گذشته نیز به آن توجه و موجب شد خیلی از فراریان مالیاتی به تور بیفتند.
ردیابی چک‌ها و اتصال کارتخوان‌ها به سازمان مالیاتی
سیاوش غیبی‌پور کارشناس برجسته امور مالیاتی و اقتصادی درباره پیش‌بینی تحقق درآمدهای مالیاتی در سال جاری با تداوم سیاست جلوگیری از فرار مالیاتی و شناسایی مودیان جدید، گفت: سازمان امور مالیاتی طی یکی دو سال اخیر اقدامات قابل توجهی را در راستای اخذ قانونی مالیات از فعالان اقتصادی که نسبت به پرداخت سهم مالیات خود به دولت طفره می‌رفتند به کار گرفته است، محورهای جدیدی نظیر توجه به تراکنش‌های بانکی برای شناسایی فعالان اقتصادی، اتصال کارتخوان‌ها به سازمان امور مالیاتی، ردیابی چک‌ها و… نمونه‌ای از عملکرد مثبت دولت در اخذ مالیات بوده است که با برنامه‌ریزی و راهکارهای کارشناسانه به خصوص استفاده از ابزارهای خاص می‌توان امیدوار بود که افق روشنی برای تحقق درآمدهای مالیاتی در سال ۱۴۰۲ در پیش خواهد بود. وی با بیان اینکه توجه و تمرکز بر اینکه مردم درآمدهای خود را برای پرداخت سهم مالیات به دولت واقعی اعلام کنند، گفت: شناسایی مودیان جدید در کنار ثبت درآمدهای واقعی دراظهارنامه‌های مالیاتی توسط مردم بی‌تردید آمار ارائه‌دهندگان مالیات به دولت را افزایش می‌دهد. از طرفی با توجه به اتصال میلیون‌ها کارتخوان بانکی به سازمان امور مالیاتی، میزان درآمدهای دولت نیز از محل اخذ مالیات از فعالان اقتصادی بیشتر خواهد شد و این موضوع کمک می‌کند تا کیفیت مالیات‌پردازی در کشور به خوبی ارتقا‌ یابد.
کسب درآمدهای مالیاتی با حذف ارز ترجیحی
این کارشناس ارشد امور مالیاتی در ادامه گفت: از آنجا که حجم مصرف در کشور با توجه به تنوع کالاها افزایش یافته است بنابراین به همان اندازه نیز میزان درآمدهای مالیاتی رشد خواهد کرد. از طرفی نیز چون قبلا اخذ مالیات ۴ درصدی از برخی کالاهای وارداتی با ارز ۴۲۰۰ تومانی محاسبه می‌شد اما این رقم با تغییر رقم ارز ترجیحی ۴۲۰۰ تومانی به ۲۸ هزار ۵۰۰ تومان میزان درآمد مالیات نیز از این بخش افزایش می‌یابد، کمااینکه الان مالیات برخی کالاهای اساسی یک درصد محاسبه می‌شود ولی همین رقم نیز می‌تواند بر رشد میزان درآمدهای مالیاتی موثر واقع شود.
غیبی‌پور در پاسخ به اینکه رییس سازمان امور مالیاتی اخیرا اعلام کرد در سال ۱۴۰۱ اسامی بالغ بر پنج‌هزار و ۶۰۰ پزشک فاقد دستگاه کارتخوان که بر اساس گزارش‌های مردمی شناسایی شده بودند، از حیث برخورد انتظامی به سازمان نظام پزشکی اعلام شد، چرا همچنان برخی پزشکان در پرداخت مالیات طفره می‌روند، افزود: همیشه یکسری در صنوف مختلف سعی می‌کنند دولت را در پرداخت مالیات همراهی نکنند یا اظهارنامه‌های مالیاتی آنها واقعی نیست اما با توجه به رشد سامانه‌ها و ابزارهای پولی همچنین داده‌های بانکی، این پدیده در حال کاهش است چرا که با توجه به تفکیک حساب‌های تجاری از غیر‌تجاری و رصد تراکنش‌های بانکی شفافیت لازم در انجام فعالیت‌های اقتصادی و امور خدماتی نمایان خواهد شد.
بنا بر این گزارش، دولت پس از محدود کردن درآمدهای نفتی در بودجه سالانه با راهکارهای اصولی و کارشناسانه بر کسب درآمدهای مالیاتی تمرکز کرده است. تمرکز بر موضوعی که فشار را به بخش تولید و فعالان اقتصادی تحمیل نمی‌کند بلکه با هدف رعایت عدالت در مالیات‌ستانی از طریق ابزارهایی چون رصد تراکنش‌های بانکی به دنبال شفاف‌سازی و شناسایی فراریان مالیاتی همچنین افزایش مودیان جدید مالیاتی است.